Dīgha Nikāya


[Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]


 

Dīgha Nikāya

Sutta 19

Mahā-Govinda Suttantaɱ

Adapted from the digital version of the Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series

 


[220]

[1][pts] EVAṂ ME SUTAṂ.|| ||

Ekaɱ samayaɱ Bhagavā Rājagahe viharati Gijjhakūṭe pabbate.|| ||

Atha kho Pañcasikho Gandhabba-putto abhikkantāya rattiyā abhikkanta-vaṇṇo kevala-kappaɱ Gijjhakūṭaɱ obhāsetvā yena Bhagavā ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Bhagavantaɱ abhivādetvā eka-m-antaɱ aṭṭhāsi.|| ||

Eka-m-antaɱ ṭhito kho Pañcasikho Gandhabba-putto Bhagavantaɱ etad avoca:|| ||

"Yaɱ me bhante devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ sammukhā sutaɱ sammukhā paṭiggahitaɱ,||
ārocem etaɱ bhante Bhagavato" ti.|| ||

"Ārocehi me tvaɱ Pañcasikhā' ti Bhagavā avoca.|| ||

 


 

2. "Purimāni bhante divasāni purimatarāni,||
tadahu'posathe paṇṇarase pavāraṇāya puṇṇamāya rattiyā kevalakappā ca devā Tāvatiɱsā Sudhammāyaɱ sabhāyaɱ sanni-sinnā honti sanni-patitā,||
mahatī ca dibba parisā samantato nisinnā honti,||
cattāro ca Mahārājā cātuddisā nisinnā honti.|| ||

Puratthimāya disāya Dhataraṭṭho Mahārājā pacchābhimukho nisinno hoti deve purakkhatvā Dakkhiṇāya disāya Virūḷhako Mahārājā uttarābhimukho nisinno hoti deve purakkhatvā.|| ||

Pacchimāya disāya [221] Virūpakkho Mahārājā puratthābhimukho nisinno hoti deve purakkhatvā.|| ||

Uttarāya disāya Vessavaṇo Mahārājā dakkhiṇābhimukho nisinno hoti deve purakkhatvā.|| ||

Yadā bhante kevalakappā ca devā Tāvatiɱsā Sudhammāyaɱ sabhāyaɱ sanni-sinnā honti sanni-patitā,||
mahatī ca dibba parisā samantato nisinnā honti,||
cattāro ca Mahārājā cātuddisā nisinnā honti,||
idaɱ tesaɱ hoti āsanasmiɱ atha pacchā amhākaɱ āsanaɱ hoti.|| ||

Ye te bhante devā Bhagavati Brahma-cariyaɱ caritvā adhun-ūppannā Tāvatiɱsa-kāyaɱ,||
te aññe deve atirocanti vaṇṇena c'eva yasasā ca.|| ||

Tena sudaɱ bhante devā Tāvatiɱsā attamanā honti pamuditā pīti-somanassa-jātā:|| ||

"Dibbā vata bho kāyā paripūranti,||
hāyanti Asurā-kāyā" ti.|| ||

3. Atha kho bhante Sakko devānaɱ Indo devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ pasādaɱ viditvā imāhi gāthāhi anumodi:|| ||

"Modanti vata bho devā Tāvatiɱsā sahindakā,||
Tathāgataɱ namassantā Dhammassa ca sudhammataɱ,||
Nave va deve passantā vaṇṇa-vante yasassino,||
Sugatasmiɱ Brahma-cariyaɱ caritvāna idhāgate.|| ||

Te aññe atirocanti vaṇṇena yasasāyunā,||
Sāvakā Bhūri-paññassa visesūpagatā idha.|| ||

Idhaɱ disvāna nandanti tāvatisā sahindakā,||
Tathāgataɱ namassantā Dhammassa ca sudhammatan" ti.|| ||

[222] Tena sudaɱ bhante devā Tāvatiɱsā bhīyoso mattāya attamanā honti pamuditā pīti-somanassa-jātā:|| ||

"Dibbā vata bho kāyā paripūranti,||
hāyanti Asurā-kāyā" ti.|| ||

4. Atha bhante Sakko devānaɱ Indo devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ sampasādaɱ viditvā deve Tāvatiɱse āmantesi:|| ||

"Iccheyyātha no tumhe mārisā tassa Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe sotun" ti?|| ||

"Icchāyyāma mayaɱ mārisā tassa Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe sotun" ti.|| ||

Atha bhante Sakko devānaɱ Indo devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe payirudāhāsi:|| ||

5. "Taɱ kim maññanti bhonto devā Tāvatiɱsā?|| ||

Yāvañ c'assa so Bhagavā bahu-jana-hitāya paṭi-panno bahu-jana-sukhāya lokānukampa-kāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānaɱ,||
evaɱ bahu-jana-hitāya paṭi-pannaɱ bahu-jana-sukhāya lokānukampa-kāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānaɱ,||
iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ,||
n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

6. "Svākkhāto kho pana tena Bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehi passiko opanayiko paccattaɱ veditabbo viññūhi.|| ||

Evaɱ opanayikassa Dhammassa desetāraɱ,||
iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ,||
n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarehi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

7. "Idaɱ kusalan ti kho pana tena Bhagavatā suppaññattaɱ.|| ||

Idaɱ akusalan ti suppaññattaɱ.|| ||

Idaɱ [223] sāvajjaɱ idam anavajjaɱ.|| ||

Idaɱ sevitabbanti idaɱ na sevitabbaɱ.|| ||

Idaɱ hīnaɱ idaɱ paṇītaɱ.|| ||

Idaɱ kaṇha-sukka-sappaṭi-bhāgan ti suppaññattaɱ.|| ||

Evaɱ kusalā-kusala-sāvajjānavajja-sevitabbā-sevitabba-hīnappaṇita-kaṇha-sukka-sa-p-paṭibhāgānaɱ dhammānaɱ paññāpetāraɱ,||
iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ,||
n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

8. "Suppaññattā kho pana tena Bhagavatā sāvakānaɱ Nibbāna-gāminī paṭipadā.|| ||

Saɱsandati Nibbānañ ca paṭipadā ca.|| ||

Seyyathā pi nāma Gaŋgodakaɱ Yamunodakena saɱsandati sameti,||
evam eva suppaññttā tena Bhagavatā sāvakānaɱ Nibbāna-gāminī paṭipadā,||
saɱsandati Nibbānañ ca paṭipadā ca.|| ||

Evaɱ Nibbāna-gāminiyā-paṭipadāya paññāpetāraɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

9. "Laddha-sahāyo kho pana so Bhagavā sekhānañ c'eva paṭipadānam khīṇ'āsavānañ ca vusitavataɱ,||
te Bhagavā apanujja ekārāmataɱ anuyutto viharati.|| ||

Evaɱ ekārāmataɱ anuyuttaɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

10. "Abhinipphanno kho pana tassa Bhagavato lābho,||
abhinipphanno sīloko,||
yāva maññe khattiyā sampiyāya-māna-rūpā viharanti.|| ||

Vigata-mado kho pana so Bhagavā āhāraɱ āhāreti.|| ||

Evaɱ vigata-madaɱ āhāraɱ āhāriyamāna iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n' [224] eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

11. "Yathā-vādī kho pana so Bhagavā tathā-kārī,||
yathā-kārī tathā-vādī.|| ||

Iti yathā-vādī tathā-kārī yathā-kārī tathā-vādī.|| ||

Evaɱ Dhamm-ā-nu-Dhamma-paṭi-pannaɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi,||
aññatra tena Bhagavatā.|| ||

12. "Tiṇṇa-vici-kiccho kho pana so Bhagavā vigata-kathaɱkatho pariyo-sita-saɱkappo ajjhāsayaɱ ādi-Brahma-cariyaɱ.|| ||

Evaɱ tiṇṇa-vici-kicchaɱ vigata-kathaɱ-kathaɱ pariyo-sita-saɱkappaɱ ajjhāsayaɱ ādi-Brahma-cariyaɱ||
iminā p'aŋghena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi,||
aññatra tena Bhagavatā" ti.|| ||

Ime kho bhante Sakko devānaɱ Indo devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe payirudāhāsi.|| ||

Tena sudaɱ bhante devā Tāvatiɱsā bhīyoso mattāya attamanā honti,||
pamuditā pīti-somanassa-jātā Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe sutvā.|| ||

13. Tatra kho bhante ekacce devā evam āhaɱsu:|| ||

"Aho vata mārisā cattāro Sammā-Sam-Buddhā loke uppajjeyyuɱ,||
Dhammañ ca deseyyuɱ,||
yathariva Bhagavā.|| ||

Tad assa bahu-jana-hitāya bahu-jana-sukhāya lokānukampakāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānan" ti.|| ||

Ekacce devā evam āhaɱsu:|| ||

"Tiṭṭhantu mārisā cattāro Sammā-Sam-Buddhā.|| ||

Aho vata mārisā tayo Sammā-Sam-Buddhā loke uppajjeyyuɱ Dhammañ ca deseyyuɱ,||
yathariva Bhagavā.|| ||

Tad assa bahu-jana-hitāya bahu-jana-sukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānan" ti.|| ||

Ekacce devā evam āhaɱsu:|| ||

"Tiṭṭhantu mārisā cattāro Sammā-Sam-Buddhā.|| ||

Aho vata mārisā tayo Sammā-Sam-Buddhā loke uppajjeyyuɱ,||
Dhammañ ca deseyyuɱ,||
yathariva Bhagavā.|| ||

Tad assa bahu-jana-hitāya bahu-jana-sukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānan" ti.|| ||

Ekacce devā evam āhaɱsu:|| ||

"Tiṭṭhantu mārisā tayo Sammā-Sam-Buddhā.|| ||

Aho vata mārisā dve Sammā-Sam-Buddhā loke uppajjeyyuɱ,||
Dhammañ ca deseyyuɱ,||
yathariva Bhagavā.|| ||

Tad assa bahu-jana-hitāya bahu-jana-sukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānan" ti.|| ||

[225] 14. Evaɱ vutte bhante Sakko devānaɱ Indo deve Tāvatiɱse etad avoca:|| ||

"Aṭṭhānaɱ kho etaɱ mārisā anavakāso yaɱ ekissā loka-dhātuyā dve arahanto Sammā-Sam-Buddhā apubbaɱ acarimaɱ uppajjeyyuɱ.|| ||

N'etaɱ ṭhānaɱ vijjati.|| ||

Aho vata mārisā so Bhagavā appābādho appātaŋko ciraɱ dīgham addhānaɱ tiṭṭheyya.|| ||

Tad assa bahu-jana-hitāya bahu-jana-sukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānan" ti.|| ||

Atha bhante yen'atthena devā Tāvatiɱsā Sudhammāyaɱ sabhāyaɱ sanni-sinnā honti sanni-patitā,||
taɱ atthaɱ cintayitvā taɱ atthaɱ mantayitvā vutta-vacanā pi taɱ Cattāro Mahārājā tasmiɱ atthe honti||
paccānu-siṭṭha-vacanā pi taɱ Cattāro Mahārājā tasmiɱ atthe honti sakesu sakesu āsanesu ṭhitā avipakkantā.|| ||

"Te vutta-vākyā rājāno paṭiggayhānusāsaniɱ||
Vi-p-pasanna-manā santā aṭṭhaɱsu sambhi āsane" ti.|| ||

15. Atha kho bhante uttarāya disāya uḷāro āloko sañjāyi obhāso pātu-r-ahosi ati-k-kamm'eva devānaɱ devānubhāvaɱ.|| ||

Atha bhante Sakko devānaɱ Indo deve Tāvatiɱse āmantesi:|| ||

"Yathā kho mārisā nimittā dissanti āloko sañjāyati obhāso pātu-bhavati Brahmā pātu-bhavissati.|| ||

Brahmuno etaɱ pubba-nimittaɱ pātu-bhāvāya yad idaɱ āloko sañjāyati obhāso pātu-bhavatī ti.|| ||

"Yathā nimittā dissanti, Brahmā pātu-bhavissati,||
Brahmuno h'etaɱ nimittaɱ obhāso vipulo mahā" ti.|| ||

[226] Atha kho bhante devā Tāvatiɱsā yathā sakesu āsanesu nisīdiɱsu:|| ||

"Obhāsam etaɱ ñassāma,||
yaɱ vipāko bhavissati,||
sacchi-katvā va naɱ gamissāmā" ti.|| ||

Cattāro pi Mahārājā yathā-sakesu āsanesu nisīdiɱsu:|| ||

"Obhāsam etaɱ ñassāma,||
yaɱ vipāko bhavissati,||
sacchi-katvā va naɱ gamissāmā" ti.|| ||

Idaɱ sutvā devā Tāvatiɱsā ek'aggatā samā-pajjiɱsu:|| ||

"Obhāsam etaɱ ñassāma,||
yaɱ vipāko bhavissati,||
sacchi-katvā va naɱ gamissāmā" ti.|| ||

16. Yadā bhante Brahmā Sanaɱkumāro devānaɱ Tāvatisānaɱ pātu bhavati,||
oḷārikaɱ atta-bhāvaɱ abhinimminitvā pātu-bhavati.|| ||

Yo kho pana bhante Brahmuno pakati-vaṇṇo anabhisambhavanīyo so devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ cakkhu-pathasmiɱ.|| ||

Yadā bhante Brahmā Sanaɱkumāro devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ pātu-bhavati,||
so aññe deve atirocati vaṇṇena c'eva yasasā ca.|| ||

Seyyathā pi bhante sovaṇṇo viggaho mānusaɱ viggahaɱ atirocati,||
evam eva kho bhante yadā Brahmā Sanaɱkumāro devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ pātu-bhavati,||
so aññe deve atirocati-vaṇṇena c'eva yasasā ca.|| ||

Yadā bhante Brahmā Sanaɱkumāro devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ pātu-bhavati,||
na tassaɱ parisāyaɱ koci devo abhivādeti vā paccuṭṭheti vā āsanena vā nimanteti vā.|| ||

Sabbe tuṇhī-bhūtā pañjalikā pallaŋkena nisīdanti:|| ||

"Yassa dāni devassa icchissati Brahmā Sanaɱkumāro,||
tassa devassa pallaŋke nisīdassatī" ti.|| ||

Yassa kho pana bhante devassa Brahmā Sanaɱkumāro pallaŋke nisīdati,||
uḷāraɱ so labhati devo veda-paṭilābhaɱ,||
Uḷāraɱ so labhati devo somanassa-paṭi- [227] lābhaɱ.|| ||

Seyyathā pi bhante rājā khattiyo muddhā-vasitto adhunābhisitto rajjena,||
uḷāraɱ so labhati veda-paṭilābhaɱ,||
uḷāraɱ so labhati somanassa-paṭilābhaɱ,||
evam eva kho bhante yassa devassa Brahmā Sanaɱkumāro pallaŋke nisīdati,||
uḷāraɱ so labhati devo veda-paṭilābhaɱ,||
uḷāraɱ so labhati devo somanassa-paṭilābhaɱ.|| ||

17. Atha bhante Brahmā Sanaɱkumāro devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ sampasādaɱ viditvā antara-hito imāhi gāthāhi anumodi:|| ||

"Modanti vata bho devā Tāvatiɱsā sahindakā,||
Tathāgataɱ namassantā Dhammassa ca sudhammataɱ.|| ||

Nave va deve ca passantā vaṇṇa-vante yasassino,||
Sugatasmiɱ Brahma-cariyaɱ caritvāna idhāgate.|| ||

Te aññe atirocanti vaṇṇena yasasāyunā,||
Sāvakā Bhūri-paññassa visesūpagatā idha.|| ||

Idaɱ disvāna nandanti Tāvatiɱsā sahindakā,||
Tathāgataɱ namassantā Dhammassa ca sudhammatan" ti.|| ||

18. Imam atthaɱ bhante Brahmā Sanaɱkumāro abhāsittha.|| ||

Idam atthaɱ bhante Brahmuno Sanaɱkumārassa bhāsato aṭṭh'aŋga-samannāgato saro hoti vissaṭṭho ca||
viññoyyo ca||
mañju ca||
savanīyo ca||
bindu ca||
avisārī ca||
gambhīro ca||
ninnādī ca.|| ||

Yathā-parisaɱ kho pana bhante Brahmā Sanaɱkumāro sarena viññāpeti,||
na c'assa bahiddhā parisāya ghoso niccharati.|| ||

Yassa kho pana bhante evaɱ aṭṭh'aŋga-samannāgato saro hoti,||
so vuccati Brahmassaro ti.|| ||

19. Atha bhante devā Tāvatiɱsā Brahmā-Sanaɱkumāraɱ etad avocuɱ:|| ||

"Sādhu Mahā Brahme etad eva mayaɱ saŋkhāya modāma,||
[228] atthi ca Sakkena devānam indena tassa Bhagavato aṭṭha yathābhuccā vaṇṇā bhāsitā,||
te ca mayaɱ saŋkhāya modāmā" ti.|| ||

Atha kho bhante Brahmā Sanaɱkumāro Sakkaɱ devānam indaɱ etad avoca:|| ||

"Sādhu devānam Inda,||
mayam pi tassa Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe suṇeyyāmā" ti.|| ||

"Evaɱ Mahā Brahme" ti kho bhante Sakko devānaɱ Indo brahmuno Sanaɱkumārassa Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe payirudāhāsi.|| ||

20. Taɱ kim maññati bhavaɱ Mahā-Brahmā?|| ||

Yāvañ ca so Bhagavā bahu-jana-hitāya paṭi-panno bahu-jana-sukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānaɱ,||
evaɱ bahu-jana-hitāya paṭi-pannaɱ bahu-jana-sukhāya lokānukampakāya atthāya hitāya sukhāya deva-manussānaɱ,||
iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

21. Svakkhāto kho pana tena Bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehi passiko opanayiko paccattaɱ veditabbo viññūhi.|| ||

Evaɱ opanayikassa Dhammassa desetāraɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

22. "Idaɱ kusalan" ti kho pana tena Bhagavatā suppaññattaɱ.|| ||

"Idaɱ akusalan" ti suppaññattaɱ.|| ||

"Idaɱ sāvajjaɱ||
idaɱ anavajjaɱ||
idaɱ sevitabbaɱ||
idaɱ na sevitabbaɱ||
idaɱ hīnaɱ||
idaɱ paṇītaɱ||
idaɱ kaṇha-sukka-sappaṭi-bhāgan" ti suppaññattaɱ.|| ||

Evaɱ kusalā-kusala-sāvajjānavajja-sevitabbāsevitabba-hīna-p-paṇīta-kaṇha-sukka-sappaṭi-bhāgānaɱ dhammānaɱ paññāpetāraɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ,||
n'eva [229] atītaɱse samanupassāma na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

23. Suppaññattā kho pana tena Bhagavatā sāvakānaɱ Nibbāna-gāminī paṭipadā.|| ||

Saɱsandati Nibbānañ ca paṭipadā ca.|| ||

Seyyathā pi nāma Gaŋgodakaɱ Yamunodakena saɱsandati sameti,||
evam eva suppaññttā tena Bhagavatā sāvakānaɱ Nibbāna-gāminī-paṭipadā saɱsandati Nibbānañ ca paṭipadā ca.|| ||

Evaɱ Nibbāna-gāminiyā-paṭipadāya paññāpetāraɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

24. "Laddha-sahāyo kho pana so Bhagavā sekhānañ c'eva paṭipādāanāɱ khīṇā-savānañ ca vusitavataɱ.|| ||

Te Bhagavā apanujja ekārāmataɱ anuyutto pi viharati.|| ||

Evaɱ ekārāmataɱ anuyuttaɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

25. "Abhinipphanno kho pana'tassa Bhagavato lābho,||
abhinipphanno sīloko,||
yāva maññe khattiyā sampiyāya-māna-rūpā viharanti.|| ||

Vigata-mado kho pana maññe so Bhagavā āhāraɱ āhāreti.|| ||

Evaɱ vigata-madaɱ āhāraɱ āhāraya-mānaɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

26. "Yathā-vādī kho pana so Bhagavā tathā-kārī,||
yathā-kārī tathā-vādī.|| ||

Iti yathā-vādī tathā-kārī,||
yathā-kārī tathā-vādī.|| ||

Evaɱ Dhamm-ā-nu-Dhamma-paṭi-pannaɱ iminā p'aŋgena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā.|| ||

27. "Tiṇṇa-vici-kiccho kho pana so Bhagavā vigata-kathaɱ-katho pariyo-sita-saɱkappo ajjhāsayaɱ ādi-brahma- [230] cariyaɱ.|| ||

Evaɱ tiṇṇa-vici-kicchaɱ vigata-kathaɱ-kathaɱ pariyo-sita-saɱkappaɱ ajjhāsayaɱ ādi-Brahma-cariyaɱ iminā p'aŋghena samannāgataɱ Satthāraɱ n'eva atītaɱse samanupassāma,||
na pan'etarahi aññatra tena Bhagavatā" ti.|| ||

Ime kho bhante Sakko devānaɱ Indo Brahmuno Sanaɱkumārassa Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe payirudāhāsi.|| ||

Tena sudaɱ bhante Brahmā Sanaɱkumāro atta-mano hoti pamudito pīti-somanassa-jāto Bhagavato aṭṭha yathā-bhucce vaṇṇe sutvā.|| ||

28. Atha bhante Brahmā Sanaɱkumāro oḷārikaɱ atta-bhāvaɱ abhinimminitvā kumāra-vaṇṇī hutvā Pañcasikho devānaɱ Tāvatiɱsānaɱ pātu-r-ahosi.|| ||

So vehāsaɱ abbhuggantvā ākāse antalikkhe pallaŋkena nisīditva.|| ||

Seyyathā pi bhante balavā puriso supaccatthate vā pallaŋke same vā bhūmi-bhāge pallaŋkena nisīdeyya,||
evam eva kho bhante Brahmā Sanaɱkumāro vehāsaɱ abbhuggantvā ākāse antalikkhe pallaŋkena nisīditvā deve Tāvatiɱse āmantesi:|| ||

29. Taɱ kim maññanti bhonto devā Tāvatiɱsā?|| ||

Yāva dīgha-rattaɱ mahā-pañño ca so Bhagavā ahosi.|| ||

 


 

Bhūta-pubbaɱ bho rājā Disampati nāma ahosi.|| ||

Disampatissa rañño Govindo nāma Brāhmaṇo purohito ahosi.|| ||

Disampatissa rañño Reṇu nāma kumāro putto ahosi.|| ||

Govindassa Brāhmaṇassa Jotipālo nāma māṇavo putto ahosi.|| ||

Iti Reṇu ca rāja-putto Jotipālo ca māṇavo aññe ca chakhattiyā icc ete aṭṭha sahāyā ahesuɱ.|| ||

[231] Atha kho bho ahorattānaɱ accayena Govindo Brāhmaṇo kālam akāsi.|| ||

Govinde buhmaṇe kāla-kate rājā Disampati paridevesī:|| ||

"Yasmiɱ vata bho mayaɱ samaye Govinde Brāhmaṇe sabba-kiccāni sammā-vossajjitvā pañcahi kāma-guṇehi samappitā samaŋgī-bhūtā paricārema,||
tasmiɱ no samaye Govindo Brāhmaṇo kāla-kato" ti.|| ||

Evaɱ vutte bho Reṇu rāja-putto rājānaɱ Disampatiɱ etad avoca:|| ||

"Mā kho tvaɱ deva Govinde Brāhmaṇe kāla-kate atibāḷhaɱ paridevesi.|| ||

Atthi deva Govindassa Brāhmaṇassa Jotipālo nāma māṇavo putto paṇḍitataro c'eva pitarā alamattha-dasataro c'eva pitarā.|| ||

Ye pi'ssa pitā atthe anusāsi.|| ||

Te pi Jotipālass'eva māṇavassa anusāsaniyā" ti.|| ||

"Evaɱ kumārā" ti?|| ||

"Evaɱ devā" ti.|| ||

30. Atha kho bho rājā Disampati aññataraɱ purisaɱ āmantesi:|| ||

"Ehi tvaɱ ambho purisa,||
yena Jotipālo nāma māṇavo ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Jotipālaɱ māṇavaɱ evaɱ vadehi:|| ||

Bhavam-atthu bhavantaɱ Jotipālaɱ māṇavaɱ,||
rājā Disampati bhavantaɱ Jotipālaɱ māṇavaɱ āmantayati.|| ||

Rājā Disampati bhoto Jotipālassa māṇavassa dassana-kāmo" ti.|| ||

"Evaɱ devā" ti bho so puriso Disampatissa rañño paṭissutvā yena Jotipālo māṇavo ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Jotipālaɱ māṇavaɱ etad avoca:|| ||

"Bhavam atthu bhavantaɱ Jotipālaɱ māṇavaɱ.|| ||

Rājā Disampati bhavantaɱ Jotipālaɱ māṇavaɱ āmanta-, [232] yati.|| ||

Rājā Disampati bhoto Jotipālassa māṇavassa dassana-kāmo" ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho so Jotipālo māṇavo tassa purisassa paṭissutvā yena rājā Disampati ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Disampatinā raññā saddhiɱ sammodi,||
sammodanīyaɱ kathaɱ sārānīyaɱ vīti-sāretvā eka-m-antaɱ nisīdi.|| ||

Eka-m-antaɱ nisinnaɱ kho bho Jotipālaɱ mānavaɱ rājā Disampati etad avoca:|| ||

"Anusāsatu no bhavaɱ Jotipālo māṇavo,||
mā bhavaɱ Jotipālo anusāsaniyā paccavyāhāsi.|| ||

Pettike taɱ ṭhāne ṭhapessāmi,||
Govindiye abhisiñcissāmī" ti.|| ||

"Evaɱ bho' ti kho so Jotipālo māṇavo Disampatissa rañño paccassosi.|| ||

31. Atha kho bho rājā Disampati Jotipālaɱ māṇavaɱ Govindiye abhisiñci,||
pettike ṭhāne ṭhapesi.|| ||

Abhisitto Jotipālo māṇavo Govindiye pettike ṭhāne ṭhapito,||
ye pi'ssa pitā atthe anusāsi,||
te pi atthe anusāsati;||
ye pi'ssa pitā atthe nānusāsi,||
te pi atthe nānusāsati.|| ||

Ye pi'ssa pitā kammante abhisambhosi,||
te pi kammante abhisambhoti;||
ye pi'ssa pitā kammante nābhisambhosi||
te pi kammante nābhisambhoti.|| ||

Tam enaɱ manussā evam āhaɱhu:|| ||

"Govindo vata bho Brāhmaṇo,||
Mahā-Govindo vata bho buhmaṇo" ti.|| ||

Iminā kho evaɱ bho pariyāyena Jotipālassa māṇavassa Mahā-Govindo Mahā-Govindo tv'eva samaññā udapādi.|| ||

32. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena te cha khattiyā ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā te cha khattiye etad avoca:|| ||

"Disampati kho bho rājā jiṇṇo vuddho mahallako addha- [233] gato vayo anuppatto.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitaɱ?|| ||

Ṭhānaɱ kho pan'etaɱ vijjati yaɱ Disampatimhi rañño kāla-kate,||
rāja-kattāro Reṇuɱ rāja-puttaɱ rajje abhisiñceyyuɱ.|| ||

Āyantu bho bhonto,||
yena Reṇu rāja-putto ten'upasankamatha.|| ||

Upasaŋkamitvā Reṇuɱ rāja-puttaɱ evaɱ vadetha:|| ||

"Mayaɱ bhoto Reṇussa sahāyā piyā manāpā a-p-paṭikkūlā,||
yaɱ sukho bhavaɱ taɱ sukhā mayaɱ,||
yaɱ dukkho bhavaɱ taɱ dukkhā mayaɱ.|| ||

Disampati bho rājā jiṇṇo vuddho mahallako addha-gato vayo-anuppatto.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitaɱ?|| ||

Ṭhānaɱ kho pan'etaɱ vijjati yaɱ Disampatimhi raññe kāla-kate rāja-kattāro bhavantaɱ Reṇuɱ rajje abhisiñceyyuɱ.|| ||

Sace bhavaɱ Reṇu rajjaɱ labhetha,||
saɱvibhajetha no rajjenā" ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho bho te cha khattiyā Mahā-Govindassa brāhmaṇassa paṭissutvā yena Reṇu rāja-putto ten'upasankamiɱsu.|| ||

Upasaŋkamitvā Reṇuɱ rāja-puttaɱ etad avocuɱ:|| ||

"Mayaɱ kho bhoto Reṇussa sahāyā piyā manāpā a-p-paṭikkūlā.|| ||

Yaɱ sukho bhavaɱ taɱ sukhā mayaɱ,||
yaɱ dukkho bhavaɱ taɱ dukkhā mayaɱ.|| ||

Disampati kho bho rājā jiṇṇo vuddho mahallako addha-gato vayo-anuppatto.|| ||

Ko nu kho bho pana bho jānāti jīvitaɱ?|| ||

Ṭhānaɱ kho pan'etaɱ vijjati yaɱ Disampatimhi rañño kāla-kate rāja-kattāro bhavantaɱ Reṇuɱ rajje abhisiñceyyuɱ.|| ||

Sace bhavaɱ Reṇu rajjaɱ labhetha,||
saɱvibhajetha no rajjenā" ti.|| ||

"Ko nu kho bho añño mama vijite sukham edheyyātha aññatra bhavantehi?|| ||

Sac'āhaɱ bho rajjaɱ labhissāmi,||
saɱvibhajissāmi vo rajjenā" ti.|| ||

[234] 34. Atha kho bho ahorattānaɱ accayena rājā Disampati kālam akāsi.|| ||

Disampatimhi raññe kāla-kate rāja-kattāro Reṇuɱ rāja-puttaɱ rajje abhisiñciɱsu.|| ||

Abhisitto Reṇu rajjena pañcahi kāma-guṇehi samappito samaŋgi-bhūto paricāreti.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena te cha khattiyā ten'upasankami,||
upasankamitvā te cha khattiye etad avoca:|| ||

"Disampati kho bho rājā kāla-kato,||
abhisitto Reṇu rajjena pañcahi kāma-guṇehi samappito samaŋgi-bhūto paricāreti.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti?|| ||

Madanīyā kāmā.|| ||

Āyantu bhonto, yena Reṇu rājā ten'upasankamatha,||
upasankamitvā Reṇuɱ rājānaɱ evaɱ vadetha:|| ||

'Disampati kho bho rājā kāla-kato.|| ||

Abhisitto bhavaɱ Reṇu rajjena.|| ||

Sarati bhavaɱ taɱ vacanan' ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho bho te cha khattiyā Mahā-Govindassa brāhmaṇassa paṭissutvā yena Reṇu rājā ten'upasankamiɱsu,||
upasankamitvā Reṇuɱ rājānaɱ etad avocuɱ:|| ||

"Disampati kho bho rājā kāla-kato,||
abhisitto bhavaɱ Reṇu rajjena.|| ||

Sarati bhavaɱ taɱ vacananti.|| ||

"Sarām ahaɱ bho taɱ vacanaɱ.|| ||

Ko nu kho bho pahoti imaɱ mahā-pathaviɱ uttarena āyātaɱ dakkhiṇena sakaṭamukhaɱ sattadhā samaɱ su-vibhattaɱ vibhajitun" ti?|| ||

"Ko nu kho bho añño pahoti aññatra Mahā-Govindena Brāhmaṇenā" ti?|| ||

35. Atha kho bho Reṇu rājā aññataraɱ purisaɱ āmantesi:|| ||

"Ehi tvaɱ ambho purisa, yena Mahā-Govindo brāhmaṇo ten'upasankama, upasankamitvā Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ evaɱ vadehi:|| ||

'Rājā taɱ bhante Reṇu āmantetī' ti."|| ||

[235] "Evaɱ devo" ti kho bho so puriso Reṇussa rañño paṭissutvā yena Mahā-Govindo brāhmaṇo ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ etad avoca:|| ||

"Rājā taɱ bhante Reṇu āmanteti" ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo tassa purisassa paṭissutvā yena Reṇu rājā ten'upasankami,||
upasankamitvā Reṇunā raññā saddhiɱ sammodi,||
sammodanīyaɱ kathā sārānīyaɱ vīti-sāretvā eka-m-antaɱ nisīdi.|| ||

Eka-m-antaɱ nisinnaɱ kho Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ Reṇu rājā etad avoca:|| ||

"Etu bhavaɱ Govindo, imaɱ mahā-pathaviɱ uttarena āyataɱ dakkhiṇena sakaṭamukhaɱ sattadhā samaɱ su-vibhattaɱ vibhajatū' ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho Mahā-Govindo brāhmaṇo Reṇussa rañño paṭissutvā,||
imaɱ mahā-pathaviɱ uttarena āyataɱ dakkhiṇena sakaṭamukhaɱ sattadhā samaɱ su-vibhattaɱ vibhaji,||
sabbāni sakaṭamukhāni aṭṭhapesi.|| ||

36. Tatra sudaɱ majjhe Reṇussa rañño janapado hoti.|| ||

"Dantapuraɱ kaliŋgānaɱ assakānañ ca Potanaɱ||
Māhissatī Avantīnaɱ Sovīrānañ ca Rorukaɱ.|| ||

Mīthilā ca Videhānaɱ Campā Aŋgesu māpitā,||
Bārāṇasī ca Kāsīnaɱ ete Govinda-māpitā" ti.|| ||

[236] 17. Atha kho bho te cha khattiyā yathā sakena lābhena attamanā ahesuɱ paripuṇṇa-saŋkappā:|| ||

"Yaɱ vata no ahosi icchitaɱ yaɱ ākaŋkhitaɱ yaɱ adhippetaɱ yaɱ adhipatthitaɱ,||
taɱ no laddhan" ti.|| ||

"Sattabhū Brahmadatto ca Vessabhū Bharato sahā,||
Reṇu dve ca Dhataraṭṭhā tadāsuɱ satta Bhāratā" ti.|| ||

 

§

 

37. Atha kho bho te cha khattiyā yena Mahā-Govindo brāhmaṇo ten'upasankamiɱsu,||
upasankamitvā Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ etad avocuɱ:|| ||

"Yathā bhavaɱ Govindo Reṇussa rañño sahāyo piyo manāpo a-p-paṭikkūlo,||
evam eva kho bhavaɱ Govindo amhākam pi sahāyo piyo manāpo a-p-paṭikkūlo.|| ||

Anusāsatu no bhavaɱ Govindo,||
mā no bhavaɱ Govindo anusāsaniyā paccavyāhāsī" ti.|| ||

"Evaɱ bho" ti kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo tesaɱ channaɱ khattiyānaɱ paccassosi.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindo Brahmaṇo satta ca rājāno khattiye muddhā-vasatte rajje anusāsi,||
satta ca Brāhmaṇa-mahāsāle,||
satta ca nahātaka-satāni mante vācesi.|| ||

[237] 38. Atha kho bho Mahā-Govindassa brāhmaṇassa aparena samayena evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhuggañchi:|| ||

"Sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brāhmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindassa brāhmaṇassa etad ahosi:|| ||

"Mayhaɱ kho evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhu-g-gato:|| ||

Sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī' ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ Brahmānaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemi.|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyati,||
so Brahmānaɱ passati Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Yan nūnāhaɱ vassike cattāro māse paṭisallīyeyyaɱ karuṇaɱ jhānaɱ jhāpeyyan" ti.|| ||

39. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena Reṇu rājā ten'upasankami,||
upasankamitvā Reṇuɱ rājānaɱ etad avoca:|| ||

"Mayhaɱ kho bho evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhu-g-gato:||
Sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ bho Brāhmanaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemi.|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati karuṇaɱ jhānaɱ jhāyati,||
so Brahmānaɱ passati,||
buhmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Icchām'ahaɱ bho vassike cattāro māse paṭisallīyituɱ,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyituɱ.|| ||

N'ambhi kenaci upasankamitabbo aññatra ekena bhattābhihārenā" ti.|| ||

"Yassa dāni bhavaɱ Govindo kālaɱ maññatī" ti.|| ||

[238] 40. Atha kho so Mahā-Govindo brāhmaṇo yena te cha khattiyā ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā te cha khattiye etad avoca:|| ||

"Mayhaɱ kho bho evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhu-g-gato:|| ||

Sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ Brahmānaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemi.|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyati,||
so Brahmānaɱ passati Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Icchām'ahaɱ bho vassike cattāro māse paṭisallīyituɱ,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyituɱ.|| ||

N'āmhi kenaci upasankamitabbo aññatra ekena bhattābhihārenā" ti.|| ||

"Yassa dāni bhavaɱ Govindo kālaɱ maññatī" ti.|| ||

41. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena satta ca Brāhmaṇa-mahā-sālā satta ca nahātaka-satāni ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā satta ca Brāhmaṇa-mahāsāle satta ca nahātaka-satāni etad avoca:|| ||

"Mayhaɱ kho bho evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhu-g-gato:|| ||

Sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ kho Brahmānaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemi.|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyati,||
so Brahmānaɱ passati,||
Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Tena hi bho yathā sute yathā pariyatte mante vitthārena sajjhāyaɱ karotha,||
aññam aññaɱ ca mante vācetha.|| ||

Icchām'ahaɱ bho vassike cattāro māse paṭisallīyituɱ,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyituɱ,||
N'amhi kenaci upasankamitabbo aññatra ekena bhattābhihārenā" ti.|| ||

"Yassa'dāni bhavaɱ Govindo kālaɱ maññatī" ti.|| ||

[239] 42. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena cattārisā bhariyā sādisiyo ten'upasankami,||
upasankamitvā cattārisā bhariyā sādisiyo etad avoca:|| ||

"Mayhaɱ kho bho ti evaɱ kalyāṇo kitti-saddo abbhu-g-gato:|| ||

Sakkhi Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ passati,||
sakkhī Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ bhotī Brahmānaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemi.|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyatī,||
so Brahmānaɱ passati,||
Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Icchām'ahaɱ bhoti vassike cattāro māse paṭisallīyituɱ,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyituɱ.|| ||

N'amhi kenaci upasankamitabbo aññatra ekena bhattābhihārenā" ti.|| ||

"Yassa'dāni bhavaɱ Govindo kālaɱ maññatī" ti.|| ||

43. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo puratthimena nagarassa navaɱ santhāgāraɱ kārāpetvā vassike cattāro māse paṭisallīyi,||
karuṇaɱ jhānaɱ jhāyi||
nāssuda koci upasankamati aññatra ekena bhattābhihārena.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindasasa Brāhmaṇassa catunnaɱ māsānaɱ accayena ahu deva ukkaṇṭhanā ahu paritassanā:|| ||

Sutaɱ kho pana m'etaɱ Brāhmaṇānaɱ vuḍḍhānaɱ mahallakānaɱ ācariya-pācariyānaɱ bhāsa-mānānaɱ:|| ||

Yo vassike cattāro māse paṭisallīyati karuṇaɱ jhānaɱ jhāyati,||
so Brahmānaɱ passati,||
Brahmunā sākaccheti sallapati mantetī" ti.|| ||

Na kho pan'āhaɱ Brahmānaɱ passāmi,||
na Brahmunā sākacchemi,||
na Brahmunā sallapāmi,||
na Brahmunā mantemī" ti.|| ||

44. Atha kho bho Brahmunā Sanaɱkumāro Mahā-Govindassa brāhmaṇassa cetasā ceto parivitakkam aññā- [240]ya.|| ||

Seyyathā pi nāma balavā puriso samiñjitaɱ vā bāhaɱ pasāreyya,||
pasāritaɱ vā bāhaɱ sammiñjeyya.|| ||

Evam eva Brahma-loke antara-hito Mahā-Govindassa brāhmaṇassa pamukhe pātu-r-ahosi.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindassa brāhmaṇassa ahu-d'eva bhayaɱ,||
ahu chambhitattaɱ,||
ahu lomahaɱso,||
yathā taɱ adiṭṭha-pubbaɱ rūpaɱ disvā.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo bhīto saɱviggo loma-haṭṭha-jāto Brahmānaɱ Sanaɱkumāraɱ gāthāya ajjhabhāsi:|| ||

"Vaṇṇavā yasavā sirimā, ko nu tvam asi mārisa?|| ||

Ajānantā taɱ pucchāma kathaɱ jānemu taɱ mayaɱ?"|| ||

"Maɱ ve kumāraɱ jānanti Brahma-loke sanantanaɱ,||
Sabbe jānanti maɱ devā, evaɱ Govinda jānahī."|| ||

"Āsanaɱ udakaɱ pajjaɱ madhu-pākañ ca brahmuno,||
Agghe Bhavantaɱ pucchāma. Agghaɱ kurutu no bhavaɱ"|| ||

"Paṭiggaṇhāma te agghaɱ yaɱ tvaɱ Govinda bhāsasi.|| ||

Diṭṭha-dhamma-hitatthāya samparāya-sukhāya ca,||
Katāvakāso puccha ssu yaɱ kiñci-abhipatthitan" ti.|| ||

45. Atha kho bho Mahā-Govindassa brāhmaṇassa etad ahosi:|| ||

"Katāvakāso kho'mhi Brahmunā Sanaŋkumārena.|| ||

Kin nu kho ahaɱ Brahmānaɱ Sanaŋkumāraɱ puccheyya,||
diṭṭha-dhammikaɱ vā atthaɱ samparāyikaɱ vā" ti?|| ||

[241] Atha kho bho Mahā-Govindassa brāhmaṇassa etad ahosi:|| ||

"Kusalo kho ahaɱ diṭṭha-dhammikānaɱ atthānaɱ.|| ||

Aññe pi maɱ diṭṭha-dhammikaɱ atthaɱ pucchanti.|| ||

Yan nūnāhaɱ Brahmānaɱ Sanaŋkumāraɱ samparāyikaɱ yeva atthaɱ puccheyyan" ti.|| ||

Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo Brahmānaɱ Sanaŋkumāraɱ gāthāya ajjhabhāsi:|| ||

"Pucchāmi Brahmānaɱ Sanaŋkumāraɱ||
Kaŋkhī akaŋkhiɱ paravediyesu,||
Katthaṭṭhito kimhi ca sikkhamāno||
Pappoti macco amataɱ Brahma-lokan" ti?|| ||

"Hitvā mamattaɱ manujesu brahme||
Ekodibhūto karuṇādhimutto,||
Nirāmagandho virato methunasmā||
Etthaṭṭhito ettha ca sikkhamāno||
Pappoti macco amataɱ Brahma-lokan" ti.|| ||

46. "Hitvā mamattaɱ tāhaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

Idh'ekacco appaɱ vā bhoga-k-khandhaɱ||
pahāya mahantaɱ vā bhoga-k-khandhaɱ||
pahāya appaɱ vā ñāti-parivaṭṭaɱ||
pahāya mahantaɱ vā ñāti-parivaṭṭaɱ||
pahāya kesa-massuɱ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaɱ pabbajati.|| ||

Iti hitvā mamattaɱ tāhaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

[242] "Ekodibhūto" ti c'āhaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

Idh'ekacco vivittaɱ sen'āsanaɱ bhajati araññaɱ rukkha-mūlaɱ pabbataɱ kandaraɱ giri-guhaɱ susānaɱ vana-patthaɱ abbhokāsaɱ palāla-puñjaɱ.|| ||

"Iti ekodibhūto" ti p'ahaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

"Karuṇādhimutto" ti p'ahaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

Idh'ekacco karuṇā-saha-gatena cetasā ekaɱ disaɱ pharitvā viharati,||
tathā dutiyaɱ,||
tathā tatiyaɱ,||
tathā catutthaɱ.|| ||

Iti uddham adho tiriyaɱ sabbadhi sabbattatāya sabbā-vantaɱ lokaɱ karuṇā-saha-gatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena avyāpajjena pharitvā viharati.|| ||

"Iti karuṇādhimutto" ti p'ahaɱ bhoto ājānāmi.|| ||

"Āmagandhe va kho ahaɱ bhoto bhāsa-mānassa na ajānāmi.|| ||

"Ke āmagandhā manujesu Brahme?||
Ete avidvā idha brūhi dhīra.||
Ken'āvatā vāti pajā kurūṭṭhrū||
Apāyikā nīvuta-Brahma-lokā" ti.|| ||

[243] "Kodho mosa-vajjaɱ nikatī ca dobbho||
Kadariyatā ati-māno usuyyā,||
Icchā vivicchā para-heṭhanā ca||
Lobho ca doso ca mado ca moho||
Etesu yuttā anirāmagandhā||
Apāyikā nīvuta-Brahma-lokā" ti.|| ||

"Yathā kho ahaɱ bhoto āmagandhe bhāsa-mānassa ājānāmi,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Yassa dāni bhavaɱ Govindo kālaɱ maññatī" ti.|| ||

47. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena Reṇu rājā ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā Reṇuɱ rājānaɱ etad avoca:|| ||

"Aññaɱ dāni bhavaɱ purohitaɱ pariyesatu,||
yo bhoto rajjaɱ anusāsissati.|| ||

Icchām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyaɱ pabba-jituɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Āmantayāmi rājānaɱ Reṇuɱ bhūmi-patiɱ ahaɱ,||
Tvaɱ pajānassu rajjena, nāhaɱ porohacce rame."|| ||

"Sace te ūnaɱ kāmehi ahaɱ paripūrayāmi te,||
Yo taɱ hiɱsati vāremi bhūmi-senāpati ahaɱ,||
Tvaɱ pitā ahaɱ putto mā no Govinda pājahi."|| ||

"Na m'atthi ūnaɱ kāmehi bhiɱsitā me na vijjati||
Amanussa-vaco sutvā tasmā'haɱ na gahe rame.|| ||

[244] Amanusso kathaɱ-vaṇṇo, kaɱ te atthaɱ abhāsatha,||
Yaɱ sutvā pajahāsi no gehe amhe ca kevale."|| ||

"Upavutthassa me pubbe yaṭṭhu-kāmassa me sato||
Aggi pajjalito āsi kusapatta-paritthato.||
Tato me Brahmā pātur ahu Brahmā-lokā Sanantano,||
So me pañhaɱ viyākāsi taɱ sutvā na gahe rame."|| ||

"Saddahāmi ahaɱ bhoto yaɱ tvaɱ Govinda bhāsasi,||
Amanussa-vaco sutvā kathaɱ vattetha aññathā,||
Te taɱ anuvattissāma Satthā Govinda no bhavaɱ.||
Maṇi yathā veḷuriyo akāco vimalo subho,||
Evaɱ suddhā carissāma Govindasasānusāsane" ti.|| ||

"Sace bhavaɱ Govindo agārasmā anagāriyaɱ pabbajissati,||
aham pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

48. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena te cha khattiyā ten'upasankami,||
upasankamitvā cha khattiye etad avoca:|| ||

"Aññaɱ dāni bhavanto purohitaɱ pariyesantu,||
yo bhavantānaɱ rajje anusāsissati.|| ||

Icchām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyaɱ pabba-jituɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

Atha kho bho te cha khattiyā eka-m-antaɱ apakkamma [245] evaɱ samacintesuɱ:|| ||

"Ime kho Brāhmaṇā nāma dhanaluddhā,||
yan nūna mayaɱ Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ dhanena sikkheyyāmā" ti.|| ||

Te Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ upasankamitvā evam āhaɱsu:|| ||

"Saŋvijjati kho bho imesu sattasu rajjesu pahutaɱ sāpateyyaɱ.|| ||

Tato bhoto yāvatakena attho tāvatakaɱ āhareyyatan" ti.|| ||

"Alaɱ bho!|| ||

Mama p'idaɱ pahūtaɱ sāpateyyaɱ bhavantānaɱ yeva vābhasā,||
tam ahaɱ yasaɱ pahāya agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāmi.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā.|| ||

Pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

49. Atha kho bho te cha khattiyā eka-m-antaɱ apakkamma evaɱ samacintesuɱ:|| ||

"Ime kho brāhmaṇā nāma itthi-luddhā.|| ||

Yan nūna mayaɱ Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ itthihi sikkheyyāmā" ti?|| ||

Te Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ upasankamitvā evam āhaɱsu:|| ||

"Saŋvijjanti kho bho imesu sattasu rajjesu pahutā itthiyo.|| ||

Tato bhoto yāvatikāhi attho,||
tāvatikā ānīyyantan" ti.|| ||

"Alaɱ bho!|| ||

Mama p'ima cattārisā bhariyā sādisiyo.|| ||

Tā p'āhaɱ sabbā pahāya agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāmi.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā.|| ||

Pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

[246] 50. "Sace bhavaɱ Govindo agārasmā anagāriyaɱ pabbajissati,||
mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Sace jahatha kāmāni yattha satto puthujjano,||
Ārabhavho daḷhā hotha khantī-bala-samāhitā.||
Esa Maggo uju Maggo esa Maggo anuttaro,||
Sad'Dhammo sabbhī rakkhito Brahma-lokūpapattiyā" ti.|| ||

51. "Tena hi bhavaɱ Govindo satta vassāni āgametu,||
sattannaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Aticiraɱ kho bho satta vassāni.|| ||

Nāhaɱ Sakkomi bhavante satta vassāni āgametuɱ.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaɱ.|| ||

Gamanīyo samparāyo,||
mantāyaɱ boddhabbaɱ,||
kattabbaɱ kusalaɱ,||
caritabbaɱ Brahma-cariyaɱ,||
n'atthi jātassa amaraṇaɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā.|| ||

Pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

52. "Tena hi bhavaɱ Govindo cha vassāni āgametu.|| ||

Chabbassannaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

Tena hi bhavaɱ Govindo pañca vassāni āgametu.|| ||

Pañcannaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

Tena hi bhavaɱ Govindo cattāri vassāni āgametu.|| ||

Catunnaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

Tena hi bhavaɱ Govindo tīṇi vassāni āgametu.|| ||

Tiṇṇaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

Tena hi bhavaɱ Govindo dve vassāni āgametu.|| ||

Dvinanaɱ vassānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

Tena hi bhavaɱ Govindo ekaɱ vassaɱ āgametu.|| ||

Ekassa vassassa accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

53. "Aticiraɱ kho bho ekaɱ vassaɱ.|| ||

Nāhaɱ Sakkomi [247] bhavante ekaɱ vassaɱ āgametuɱ.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitānāɱ.|| ||

Gamanīyo samparāyo,||
mantāyaɱ boddhabbaɱ||
katabbaɱ kusalaɱ,||
caritabbaɱ Brahma-cariyaɱ,||
n'atthi jātassa amaraṇaɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindho satta māsāni āgametu.|| ||

Sattannaɱ mānāsaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

54. "Aticiraɱ kho bho satta māsāni.|| ||

Nāhaɱ Sakkomi bhavante satta māsāni āgametuɱ.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaɱ?|| ||

Gamanīyo samparāyo,||
mantāya boddhabbaɱ,||
kattabbaɱ kusalaɱ,||
caritabbaɱ buhmacariyaɱ,||
n'atthi jātassa amaraṇaɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo cha māsāni āgametu.|| ||

Cha māsānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo pañca māsāni āgametu.|| ||

Pañcannaɱ māsānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo cattāri māsāni āgametu.|| ||

Catunnaɱ māsānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo dve māsāni āgametu.|| ||

Dvinnaɱ māsānaɱ accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo ekaɱ māsaɱ āgametu.|| ||

Ekamāsassa accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Tena hi bhavaɱ Govindo addhamāsaɱ āgametu.|| ||

Addhamāsassa accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

55. Aticiraɱ kho bho so addhamāso.|| ||

Nāhaɱ Sakkomi bhavante addhamāsaɱ āgametuɱ.|| ||

Ko nu kho pana bho jānāti jīvitānaɱ?|| ||

Gamanīyo samparāyo,||
mantāya boddhabbaɱ,||
kattabbaɱ kusalaɱ,||
caritabbaɱ Brahma-cariyaɱ,||
n'atthi jātassa amaraṇaɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa te na sunimmadayā agārasmā ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

[248] "Tena hi bhavaɱ Govindo sattāhaɱ āgametu,||
yāva mayaɱ sake putta-bhātaro rajjena anusāsissāma.|| ||

Sattāhassa accayena mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma,|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

"Na ciraɱ kho bho sattāhaɱ,||
āgamessām'ahaɱ bhavante sattāhan" ti.|| ||

56. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena te satta ca Brāhmaṇā mahā-sālā satta ca nahātaka-satāni ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā satta ca brāhmaṇa-mahā-sāle satta ca nahātaka-satāni etad avoca:|| ||

"Aññaɱ dāni bhavanto ācariyaɱ pariyesantu,||
yo bhavantānaɱ mante vācessati.|| ||

Icchām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyaɱ pabba-jituɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Mā bhavaɱ Govindo agārasmā anagāriyaɱ pabbaji||
pabbajjā bho appesakkhā ca||
appalābhā ca||
brahmaññaɱ mahesakkhañ ca||
mahālābhañ cā" ti.|| ||

"Mā bhavanto evaɱ avavuttha:|| ||

"Pabbajjā appesakkhā ca,||
appalābhā ca,||
brahmaññaɱ mahesakkhañ ca||
mahālābhañ cā" ti.|| ||

Ko nu kho bho añño mayā mahesakkhataro vā mahālābhataro vā?|| ||

Ahaɱ hi bho etarahi rājā ca raññaɱ,||
Brahmā ca brahmānaɱ,||
devātā ca gahapatikānaɱ||
taɱ p'ahaɱ sabbaɱ pahāya agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāmi.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā [249] agāraɱ ajjhāvasatā,||
pabbajissām'ahaɱ bho agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Sace bhavaɱ Govindo agārasmā anagāriyaɱ pabbajissati,||
mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

57. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo yena cattārisā bhariyā sādisiyo ten'upasankami.|| ||

Upasaŋkamitvā cattārisā bhariyā sādisiyo etad avoca:|| ||

"Yā bhotī naɱ icchati sakāni vā ñāti-kulāni gacchatu,||
aññaɱ bhattāraɱ pariyesatu.|| ||

Icchām'ahaɱ bhoti agārasmā anagāriyaɱ pabba-jituɱ.|| ||

Yathā kho pana me sutaɱ Brahmuno āmagandhe bhāsa-mānassa,||
te na sunimmadayā agāraɱ ajjhāvasatā||
pabbajissām'ahaɱ bhotī agārasmā anagāriyan" ti.|| ||

"Tvaɱ yeva no ñāti ñāti-kāmānaɱ,||
tvaɱ pana bhattā bhattu-kāmāmānaɱ.|| ||

Sace bhavaɱ Govindo agārasmā anagāriyaɱ pabbajissati,||
mayam pi agārasmā anagāriyaɱ pabbajissāma.|| ||

Atha yā te gati sā no gati bhavissatī" ti.|| ||

58. Atha kho bho Mahā-Govindo brāhmaṇo tassa sattāhassa accayena kesa-massuɱ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaɱ pabbaji.|| ||

Pabbajitaɱ pana Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ satta ca rājāno khattiyā muddhā-vasittā,||
satta ca brāhmaṇa-mahā-sālā satta ca nahātaka-satāni,||
cattārisā ca bhariyā sādisiyo,||
anekāni ca khattiya-sahassāni,||
anekāni ca brāhmaṇa-sahassāni,||
anekāni ca gahapati-sahassāni,||
anekehi ca itthāgārehi itthikāyo kesa-massuɱ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā Mahā-Govindaɱ brāhmaṇaɱ agārasmā anagāriyaɱ pabba-jitaɱ anupabbajiɱsu.|| ||

Tāya sudaɱ bho parisāya parivuto Mahā-Govindo brāhmaṇo gāma-nigama-rāja- [250] dhānīsu cārikaɱ carati.|| ||

Yaɱ kho pana bho tena samayena Mahā-Govindo brāhmaṇo gāmaɱ vā nigamaɱ vā upasankamati||
tattha rājā va hoti raññaɱ,||
Brahmā va brāhmaṇānaɱ,||
devatā va gahapatikānaɱ.|| ||

Tena kho pana samayena manussā khipanti vā upakkhalanti vā,||
te evam āhaɱsu:|| ||

"Nam'atthu Mahā-Govindassa brāhmaṇassa,||
nam'atthu satta-purohitassā" ti.|| ||

59. Mahā-Govindo bho Brāhmaṇo mettā-saha-gatena cetasā ekaɱ disaɱ pharitvā vihāsi,||
tathā dutiyaɱ,||
tathā tatiyaɱ,||
tathā catutthaɱ.|| ||

Iti uddham-adho tiriyaɱ sabbadhi sabbattatāya sabbā-vantaɱ lokaɱ mettā-saha-gatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena avyāpajjena pharitvā vihāsi.|| ||

Karuṇā-saha-gatena cetasā ekaɱ disaɱ pharitvā vihāsi,||
tathā dutiyaɱ,||
tathā tatiyaɱ,||
tathā catutthaɱ.|| ||

Iti uddham-adho tiriyaɱ sabbadhi sabbattatāya sabbā-vantaɱ lokaɱ karuṇā-saha-gatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena avyāpajjena pharitvā vihāsi.|| ||

Muditā-saha-gatena cetasā ekaɱ disaɱ pharitvā vihāsi,||
tathā dutiyaɱ,||
tathā tatiyaɱ,||
tathā catutthaɱ.|| ||

Iti uddham-adho tiriyaɱ sabbadhi sabbattatāya sabbā-vantaɱ lokaɱ muditā-saha-gatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena avyāpajjena pharitvā vihāsi.|| ||

Upekkhā-saha-gatena cetasā ekaɱ disaɱ pharitvā vihāsi,||
tathā dutiyaɱ,||
tathā tatiyaɱ,||
tathā catutthaɱ.|| ||

Iti uddham-adho tiriyaɱ sabbadhi sabbattatāya sabbā-vantaɱ lokaɱ upekkhā-saha-gatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena avyāpajjena pharitvā vihāsi.|| ||

Sāvakānañ ca Brahma-loka-sahabyatāya Maggaɱ desesi.|| ||

60. Ye kho pana bho tena samayena Mahā-Govindassa brāhmaṇassa sāvakā sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājāniɱsu,||
te kāyassa bhedā param maraṇā sugatiɱ Brahma-lokaɱ upapajjiɱsu.|| ||

Ye na sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājāniɱsu,||
te kāyassa bhedā param maraṇā app'ekacce Paranimmita-Vasavattīnaɱ devānaɱ saha-vyataɱ upapajjiɱsu,||
app'ekacce Nimmāṇa-ratīnaɱ devānaɱ saha-vyataɱ upapajjiɱsu||
app'ekacce Tusitānaɱ devānaɱ saha-vyataɱ upapajjiɱsu,||
app'ekacce Yāmānaɱ devānaɱ [251] saha-vyataɱ upapajjiɱsu,||
app'ekacce Tāvatiɱsānaɱ devānaɱ saha-vyataɱ upapajjiɱsu,||
app'ekacce Cātu-m-mahā-rājikānaɱ devānaɱ saha-vyataɱ upapajjiɱsu.|| ||

Ye sabbe sabba-nihīnaɱ-kāyaɱ paripūresuɱ te gandhabba-kāyaɱ paripūresuɱ.|| ||

Iti kho pana sabbesaɱ yeva tesaɱ kula-puttānaɱ amoghā pabbajjā ahosi avañjhā saphalā sa-udrayā" ti.|| ||

 


 

61. "Sarati taɱ Bhagavā" ti?|| ||

"Sarām'ahaɱ Pañcasikha.|| ||

Ahaɱ tena samayena Mahā-Govindo brāhmaṇo ahosiɱ.|| ||

Ahaɱ tesaɱ sāvakānaɱ Brahma-loka-sahavyatāya Maggaɱ desesiɱ.|| ||

Taɱ kho pana me Pañcasikha, Brahma-cariyaɱ||
na nibbidāya||
na virāgāya||
na nirodhāya||
na upasamāya||
na abhiññāya||
na sambodhāya||
na nibbānāya saŋvattati,||
yāva-d-eva Brahma-lokupapattiyā.|| ||

Idaɱ kho pana me Pañcasikha, Brahma-cariyaɱ||
ekanta-nibbidāya||
virāgāya||
nirodhāya||
upasamāya||
abhiññāya||
sambodhāya||
nibbānāya saŋvattati,||
ayaɱ eva ariya aṭṭhaŋgiko Maggo.|| ||

Seyyath'īdaɱ sammā-diṭṭhi,||
sammā-saŋkappo,||
sammā-vācā,||
sammā-kammanto,||
sammā-ājīvo,||
sammā-vāyāmo,||
sammā-sati,||
sammā-samādhi.|| ||

Idaɱ kho taɱ Pañcasikha, Brahma-cariyaɱ ekanta-nibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saŋvattati.|| ||

62. "Ye kho pana me Pañcasikha sāvakā sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājānanti,||
te āsavānaɱ khayā anāsavaɱ ceto-vimuttiɱ paññā-vimuttiɱ diṭṭhe'va dhamme sayaɱ [252] abhiññā sacchi-katvā upasampajja viharanti.|| ||

Ye na sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājānanti app'ekacce pañcannaɱ ora-m-bhāgiyānaɱ saŋyojanānaɱ parikkhayā opapātikā honti,||
tattha parinibbāyino anāvatti-dhammā tasmā lokā.|| ||

Ye na sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājānanti,||
app'ekacce tiṇṇaɱ saŋyojanānaɱ parikkhayā rāja-dosa-mohānaɱ tanuttā Sakad-āgāmino honti,||
sakid'eva imaɱ lokaɱ āgantvā dukkhass'antaɱ karonti.|| ||

Ye na sabbena sabbaɱ sāsanaɱ ājānanti app'ekacce tiṇṇaɱ saŋyojanānaɱ parikkhayā Sot'āpannā honti avinipāta-dhammā niyatā sambodhi-parāyaṇā.|| ||

Iti kho Pañcasikha, sabbesaɱ yeva imesaɱ kula-puttānaɱ amoghā pabbajjā avañjhā saphalā sa-uddisā" ti.|| ||

Idam avoca Bhagavā.|| ||

Attamano Pañcasikho Gandhabba-putto Bhagavato bhāsitaɱ abhinan'ditvā anumo-ditvā Bhagavantaɱ abhivādetvā padakkhiṇaɱ katvā tatth'ev'antara-dhāyī" ti.|| ||

Mahā-Govinda Suttaɱ chaṭṭhaɱ.|| ||


Contact:
E-mail
Copyright Statement