Majjhima Nikaya


[Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]


 

Majjhima Nikāya
III. Upari Paṇṇāsa
3. Suññata Vagga

Sutta 129

Bāla-Paṇḍita Suttaɱ

Adapted from the 1995 edition of the digital version of the Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series.

 


 

[1][chlm][pts][upal] Evaɱ me sutaɱ:|| ||

Ekaɱ samayaɱ Bhagavā Sāvatthīyaɱ viharati Jetavane Anāthapiṇḍikassa ārāme.|| ||

Tatra kho Bhagavā bhikkhū āmantesi Bhikkhavo ti.|| ||

Bhadante ti te bhikkhu Bhagavato paccassosuɱ Bhagavā etad avoca:|| ||

Tīṇimāni bhikkhave,||
bālassa bālalakkhaṇāni bālanimittāni bālāpadānāni.|| ||

Katamāni tīṇi: idha bhikkhave,||
bālo duccintitacintī ca hoti dubbhāsitabhāsī ca dukkaṭakammakārī ca.|| ||

No c'etaɱ bhikkhave,||
bālo duccintitacintī ca abhavissa dubbhāsitabhāsī ca dukkaṭakammakārī ca kena naɱ paṇḍitā jāneyyuɱ: bālo ayaɱ bhavaɱ asappuriso'ti yasmā ca kho bhikkhave,bālo duccintitacintī ca hoti dubbhāsitabhāsī ca dukkaṭakammakārī ca,||
tasmā naɱ paṇḍitā jānanti: bālo ayaɱ bhavaɱ asappurisoti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
bālo tividhaɱ diṭṭhe'va dhamme dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Sace bhikkhave,||
bālo sabhāyaɱ vā nisinno hoti.|| ||

Rathiyāya1vā nisinno hoti.|| ||

Siŋghāṭake vā nisinno hoti.|| ||

Tatra ce jano tajjaɱ tassāruppaɱ kathaɱ manteti sace bhikkhave,||
bālo pāṇāti-pātī hoti.|| ||

Adinn'ādāyī hoti kāmesu micchā-cārī hoti musā-vādī hoti.|| ||

Surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī hoti.|| ||

Tatra,||
bhikkhave,||
bālassa evaɱ hoti: yaɱ kho jano tajjaɱ tassāruppaɱ kathaɱ manteti.|| ||

Saŋvijjante te ca dhammā mayi,||
ahañca tesu dhammesu sandissāmīti.|| ||

Idaɱ,||
bhikkhave,||
bālo paṭhamaɱ diṭṭhe'va dhamme dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
bālo passati rājāno coraɱ āgucāriɱ gahetvā vividhā kamma-kāraṇā kārente: kasāhipi [164] tā'ente,||
vettehipi tā'ente,||
addhadaṇḍakehepi tā'ente,||
hatthampi chindante pādampi chindante,||
hatthapādampi chindante,||
kaṇṇampi chindante,||
nāsampi chindante,||
kaṇṇanāsampi chindante,||
bilaŋgathālikampi karonte,||
saŋkhamuṇḍikampi karonte,||
rāhu-mukhampi karonte,||
joti-mālikampi karonte,||
hatthapajjotikampi karonte,||
erakavattikampi karonte,||
cirakavāsikampi karonte,||
eṇeyyakampi karonte,||
balisamaɱsikampi karonte,||
kahāpaṇakampi karonte,||
khārāpatacchikampi karonte,||
palighaparivattikampi karonte,||
palālapīṭhakampi karonte,||
tattena pi telena osiñvante,||
sunakhehipi khādāpente,||
jīvantampi sūle uttāsente,||
asināpi sīsaɱ chindante.|| ||

Tatra,||
bhikkhave,||
bālassa evaɱ hoti: yathā-rūpānaɱ kho pāpakānaɱ kammānaɱ hetu rājāno coraɱ āgucāriɱ|| ||

Gahetvā vividhā kamma-kāraṇā karonti: kasāhipi tā'enti.|| ||

Vettehipi tā'enti.|| ||

Addhadaṇḍakehipi tā'enti.|| ||

Hatthampi chindanti.|| ||

Pādampi chindanti.|| ||

Hatthapādampi chindanti.|| ||

Kaṇṇampi chindanti.|| ||

Nāsampi chindanti.|| ||

Kaṇṇanāsampi chindanti.|| ||

Bilaŋgathālikampi karonti.|| ||

Saŋkhamuṇḍikampi karonti.|| ||

Rāhumukhampi karonti.|| ||

Jotimālikampi karonti.|| ||

Hatthapajjotikampi karonti.|| ||

Cīrakavāsikampi karonti.|| ||

Eṇeyyakampi karonti.|| ||

Balisamaɱsikampi karonti.|| ||

Kahāpaṇakampi karonti.|| ||

Khārāpatacchikampi karonti.|| ||

Palighaparivattikampi karonti.|| ||

Palālapiṭṭhikampi karonti.|| ||

Tattena pi telena osiñcanti.|| ||

Sunakhehipi khādāpenti.|| ||

Jīvantampi sūle uttāsenti.|| ||

Asināpi sīsaɱ chindanti.|| ||

Saŋvijjante te ca dhammā mayi,||
ahañca tesu dhammesu sandissāmi.|| ||

Mañ ce pi rājāno ājāneyyuɱ mampi rājāno gahetvā vividhā kamma-kāraṇā kāreyyuɱ: kasāhipi tā'eyyuɱ.|| ||

Vettehipi tā'eyyuɱ.|| ||

Addhadaṇḍekehepi tā'eyyuɱ hatthampi chindeyyuɱ.|| ||

Pādampi chindeyyuɱ.|| ||

Hatthapādampi chindeyyuɱ.|| ||

Kaṇṇampi chindeyyuɱ.|| ||

Nāsampi chindeyyuɱ.|| ||

Kaṇṇanāsampi chindeyyuɱ.|| ||

Bilaŋgathālikampi kareyyuɱ.|| ||

Saŋkhamuṇḍikampi kareyyuɱ.|| ||

Rāhumukhampi kareyyuɱ.|| ||

Jotimālikampi kareyyuɱ.|| ||

Hatthapajjotikampi kareyyuɱ.|| ||

Erakavattikampi kareyyuɱ.Cīrakavāsikampi kareyyuɱ.|| ||

Eṇeyyakampi kareyyuɱ.|| ||

Balisamaɱsikampi kareyyuɱ.|| ||

Kahāpaṇakampi kareyyuɱ.|| ||

Khārāpatacchikampi kareyyuɱ.|| ||

Palighaparavattikampi kareyyuɱ.|| ||

Tattena pi telena osiñceyyuɱ.|| ||

Sunakhehipi khādāpeyyuɱ.|| ||

Jīvantampi sūle uttāseyyuɱ.|| ||

Asināpi sīsaɱ chindeyyunti.|| ||

Idam pi bhikkhave,||
bālo dutiyaɱ diṭṭhe'va dhamme dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
bālaɱ pīṭhasamārūḷhaɱ vā mañcasamārūḷhaɱ vā chamāya1vā semānaɱ yānissa pubbe pāpakāni kammāni katāni kāyena du-c-caritāni vācāya du-c-caritāni,||
manasā du-c-caritāni,||
tānissa tamhi samaye olambanti,||
ajjholambanti,||
abhippalambanti.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave, mahantānaɱ pabbatakuṭānaɱ chāyā sāyanaha-samayaɱ paṭhaviyā olambanti,||
ajjholambanti,||
abhippalambanti.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
bālaɱ pīṭhasamārūḷhaɱ vā mañcasamārūḷhaɱ vā chamāya1vā semānaɱ,||
yānissa pubbe pāpakāni [165] kammāni katāni kāyena du-c-caritāni vācāya du-c-caritāni manasā du-c-caritāni,||
tānissa tamhi olambanti,||
ajjholambanti,||
abhippalambanti,||
tatra bhikkhave bālassa evaɱ hoti: 'akataɱ vata me kalyāṇaɱ,||
akataɱ kusalaɱ,||
akataɱ bhīruttāṇaɱ.|| ||

Kataɱ pāpaɱ,||
kataɱ luddakaɱ,||
kataɱ kibbisaɱ.|| ||

Yā ca hoti akata-kalyāṇānaɱ akata-kusalānaɱ akat-abhīruttāṇānaɱ kata-pāpānaɱ kata-luddānaɱ kata-kibbisānaɱ gati.|| ||

Taɱ gati pecca gacchāmī' ti.|| ||

So socati,||
kilamati,||
paridevati,||
urattāḷiɱ kandati,||
sammohaɱ āpajjati.|| ||

Idam pi kho bhikkhave,||
bālo tatiyaɱ diṭṭhe'va dhamme dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Sa kho so bhikkhave bālo kāyena du-c-caritaɱ caritvā vācāya du-c-caritaɱ caritvā manasā du-c-caritaɱ caritvā kāyassa bhedā param maraṇā apāyaɱ duggatiɱ vinipātaɱ Nirayaɱ uppajjati.|| ||

Yaɱ kho taɱ bhikkhave sammā vadamāno vadeyya: 'ekantaɱ aniṭṭhaɱ ekantaɱ akantaɱ ekantaɱ amanāpan' ti.|| ||

Nirayamevetaɱ1 sammā vadamāno vadeyya: ekantaɱ aniṭṭhaɱ ekantaɱ akantaɱ ekantaɱ amanāpanti.|| ||

Yāvañ ci'daɱ bhikkhave,||
upamāpi na2 sukarā yāva dukkhā Nirayāti.|| ||

Evaɱ vutte aññataro bhikkhu Bhagavantaɱ etad avoca: sakkā pana me bhante,* upamaɱ kātun ti?|| ||

Sakkā bhikkhūti Bhagavā avoca.|| ||

'seyyathā pi bhikkhu,||
coraɱ āgucāriɱ gahetvā raññe dasseyyuɱ: 'ayaɱ kho deva,||
coro āgucārī,||
imassa yaɱ icchasi,||
taɱ daṇḍaɱ paṇehī' ti.|| ||

Tam enaɱ rājā evaɱ vadeyya: 'gacchatha bho,||
imaɱ purisaɱ pubbaṇha-samayaɱ sattisatena hanathā' ti.|| ||

Tam enaɱ pubbaṇha-samayaɱ sattisatena haneyyuɱ.|| ||

Atha rājā majjhantikasamayaɱ evaɱ vadeyya: 'Ambho,||
kathaɱ so puriso' ti?|| ||

'Tath'eva deva jīvatī' ti.|| ||

Tam enaɱ rājā evaɱ vadeyya: 'gacchatha,||
bho,||
taɱ purisaɱ majjhantikasamayaɱ sattisatena hanathā' ti.|| ||

Tam enaɱ majjhantikasamayaɱ sattisatena haneyyuɱ.|| ||

Atha rājā sāyaṇha-samayaɱ evaɱ vadeyya: 'Ambho,||
kathaɱ so puriso' ti?|| ||

'Tath'eva deva jīvatī'ti,||
tam enaɱ rājā evaɱ vadeyya: 'gacchatha bho,||
taɱ purisaɱ sāyaṇha-samayaɱ sattisatena hanathā' ti.|| ||

Tam enaɱ sāyaṇha-samayaɱ [166] sattisatena haneyyuɱ.|| ||

Taɱ kim maññatha bhikkhave,||
api nu so puriso tīhi sattisatena haññamāno tato nidānaɱ dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvediyethā' ti?|| ||

Ekissāpi bhante,||
sattiyā haññamāno puriso tato nidānaɱ dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvediyetha.|| ||

Ko pana vādo tīhi sattisatehīti.|| ||

Atha kho Bhagavā parittaɱ pāṇimattaɱ pāsāṇaɱ gahetvā bhikkhū āmantesi: 'taɱ kiɱ maññatha bhikkhave,||
katamo nu kho mahantaro,||
yo cāyaɱ mayā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito,||
yo ca himavā pabba-tarājā' ti?|| ||

Appamatto kho ayaɱ bhante,||
Bhagavatā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito,||
himavantaɱ pabba-tarājānaɱ upanidhāya saŋkhampi na upeti,||
kalabhāgampi na upeti,||
upanidhimpi3 na upetī' ti.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
yaɱ so puriso tīhi sattisatehi haññamāno tato nidānaɱ dukkhaɱ domanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Taɱ nerayikassa dukkhassa4 upanidhāya saŋkhampi na upeti.|| ||

Kalabhāgampi na upeti.|| ||

Upanidhimpi na upeti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā pañcavidhabandhanaɱ nāma kāraṇaɱ1 karonti: tattaɱ ayokhīlaɱ hatthe gamenti.|| ||

Tattaɱ ayokhīlaɱ dutiye hatthe gamenti.|| ||

Tattaɱ ayokhīlaɱ pāde gamenti.|| ||

Tattaɱ ayokhīlaɱ dutiye pāde gamenti.|| ||

Tattaɱ ayokhīlaɱ majjhe urasmiɱ gamenti.|| ||

So tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ karoti,||
yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā saɱvesetvā2 kuṭhārīhi tacchanti.|| ||

So tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ karoti,||
yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā uddhaɱ pādaɱ3 adho siraɱ gahetvā vāsīhi tacchanti so tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ taroti,||
yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā rathe yochetvā ādittāya paṭhaviyā sampajjalitāya sajoti-bhūtāya sārenti pi [167] paccāsārenti pi.|| ||

So tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā mahattaɱ aŋgārapabbataɱ ādittaɱ sampajjalitaɱ sa-joti-bhūtaɱ āropenti pi oropenti pi.|| ||

So tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ karoti.|| ||

Yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā uddhaɱ pādaɱ adho siraɱ gahetvā tattāya lohakumbhiyā pakkhipanti ādittāya sampajjalitāya sajoti-bhūtāya.|| ||

So tattha pheṇuddehakaɱ paccati.|| ||

So tattha pheṇuddehakaɱ paccamāno sakim pi uddhaɱ gacchati.|| ||

Sakimpi adho gacchati.|| ||

Sakimpi tiriyaɱ gacchati.|| ||

So tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā vedeti.|| ||

Na ca tāva kālaɱ karoti yāva na taɱ pāpa-kammaɱ vyantī hoti.|| ||

Tam enaɱ bhikkhave,||
Nirayapālā mahāNiraye pakkhipanti.|| ||

So kho pana bhikkhave,||
mahāNirayo.|| ||

Catukkaṇṇo catudvāro vibhatto bhāgaso mito,||
Ayopākārapariyanto ayasā paṭikujjito.|| ||

Tassa ayomayā bhūmi jalitā tejasā yutā,||
Samantā yojanasataɱ pharitvā tiṭṭhati sabbadā.|| ||

Anekapariyāyena pi kho ahaɱ bhikkhave,||
Nirayakathaɱ katheyyaɱ,||
yāvañ c'idaɱ bhikkhave,||
na sukaraɱ akkhānena pāpuṇituɱ yāva dukkhā Nirayāti.|| ||

Santi,||
bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā.|| ||

Te allānipi tiṇāni sukkhānipi tiṇāni dantullehakaɱ khādanti.|| ||

Katame ca bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā,||
assā goṇā gadrabhā ajā migā,||
ye vā pan'aññe pi keci tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā param maraṇā tesaɱ sattānaɱ saha-vyataɱ uppajjati ye te sattā tiṇabhakkhā.|| ||

Santi,||
bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā,||
te dūrato va gūthagandhaɱ [168] ghāyitvā dhāvanti: 'ettha bhuñjissāma,||
ettha bhuñjissāmā' ti.|| ||

Seyyathā pi nāma brāhmaṇā āhutigandhena dhāvanti: 'ettha bhuñjissāma,||
ettha bhuñjissāmā' ti.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
santi tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā,||
te dūrato va ghāyitvā dhāvanti: ettha bhuñjissāma,||
ettha bhuñjissāmāti.|| ||

Katame ca bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā: kukkuṭā sukarā soṇā sigālā,||
ye vā pan'aññe pi keci tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā.|| ||

Sa kho so bhikkhave bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā param maraṇā tesaɱ sattānaɱ saha-vyataɱ uppajjati ye te sattā gūthabhakkhā.|| ||

Santi,||
bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā andha-kāre jāyanti andha-kāre jīyanti andha-kāre mīyanti.|| ||

Katame ca bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā andha-kāre jāyanti andha-kāre jīyanti andha-kāre mīyanti: kīṭā pulavā gaṇḍuppādi,||
ye vā pan'aññe pi keci tiracchānagatā pāṇā andha-kāre jāyanti andha-kāre jīyanti andha-kāre mīyanti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
bālo pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā param maraṇā tesaɱ sattānaɱ saha-vyataɱ uppajjati,||
ye te sattā andha-kāre jāyanti andha-kāre jīyanti andha-kāre mīyanti.|| ||

Santi,||
bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā udakasmiɱ jāyanti udakasmiɱ jīyanti udakasmiɱ mīyanti.|| ||

Katame ca bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā udakasmiɱ jāyanti udakasmiɱ jīyanti udakasmiɱ mīyanti: macchā kacchapā suɱsumārā2 ye vā pan'aññe pi keci tiracchānagatā pāṇā udakasmiɱ jāyanti udakasmiɱ jīyanti udakasmiɱ mīyanti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā param maraṇā tesaɱ sattānaɱ saha-vyataɱ uppajjati,||
ye te sattā udakasmiɱ jāyanti udakasmiɱ jīyanti udakasmiɱ mīyanti.|| ||

Santi,||
bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā asucismiɱ jāyanti asucismiɱ jīyanti asucismiɱ mīyanti katame ca bhikkhave,||
tiracchānagatā pāṇā asucismiɱ jāyanti asucismiɱ jīyanti asucismiɱ mīyanti: ye te bhikkhave sattā pūtimacche vā jāyanti pūtimacche vā jīyanti pūtimacche vā mīyanti.|| ||

Pūtikuṇape vā jāyanti pūtikuṇape jīyanti pūtikuṇape mīyanti.|| ||

Pūtikummāse vā jāyanti pūtikummāse jīyanti pūtikummāse mīyanti.|| ||

Candanikāya vā jāyanti candanikāya vājīyanti candanikāya vā mīyanti.|| ||

Oligalle vā jāyanti oligalle vā jīyanti oligalle vā mīyanti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
[169] bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā param maraṇā tesaɱ sattānaɱ saha-vyataɱ uppajjati ye te sattā asucismiɱ jāyanti asucismiɱ jīyanti asucismiɱ mīyanti.|| ||

Anekapariyāyena pi kho ahaɱ bhikkhave,||
tiracchāna-yonikathaɱ katheyyaɱ,||
yāvañ c'idaɱ bhikkhave,||
na sukaraɱ akkhānena pāpuṇituɱ yāva dukkhā tiracchānayonīti.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
puriso ekacchiggalaɱ yugaɱ mahā-samudde pakkhipeyya,||
tam enaɱ puratthimo vāto pacchimena saɱhareyya.|| ||

Pacchimo vāto puratthimena saɱhareyya.|| ||

Uttaro vāto dakkhiṇena saɱhareyya dakkhiṇo vāto uttarena saɱhareyya.|| ||

Tatrāssa kāṇakacchapo,||
so vassa-satassa vassa-satassa accayena sakiɱ ummujjeyya.|| ||

Taɱ kim maññatha bhikkhave,||
api nu so kāṇo kacchapo amusmiɱ ekacchiggale yuge gīvaɱ paveseyyāti?|| ||

|| ||

Yadi nu na1 bhante,||
kadācī karahaci dighassa addhuno accayenāti.|| ||

Khippataraɱ kho so bhikkhave,||
kāṇo kacchapo amusmiɱ ekacchiggale yuge gīvaɱ paveseyya.|| ||

Ato dullabhatarāhaɱ bhikkhave manussattaɱ vadāmi sakiɱ vinipātagatena bālena.|| ||

Taɱ kissa hetu?|| ||

na hetthe bhikkhave,||
atthi Dhamma-cariyā sama-cariyā kusalakiriyā puñña-kiriyā,||
añña-maññakhādikā ettha bhikkhave,||
vattati dubbalakhādikā.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
bālo sace kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena manussattaɱ āga-c-chati.|| ||

Yāni tāni nīcakulāni: caṇḍālakulaɱ vā nesādakulaɱ vā veṇakulaɱ vā rathakārakulaɱ vā pukkusakulaɱ vā tathā-rūpe kule paccājāyati dalidde appanna-pāna-bhojane kasira-vuttike,||
yattha kasirena ghāsa-c-chādo labbhati.|| ||

So ca hoti dubbaṇṇo duddasiko okoṭimako bavhābādho,||
kāṇo vā kuṇī vā khujjo vā pakkhahato vā,||
na lābhī annassa pānassa vatthassa [170] yānassa mālā-gandha-vile-panassa seyyā-vasatha-padī-peyyassa.|| ||

So kāyena du-c-caritaɱ carati vācāya du-c-caritaɱ carati manasā du-c-caritaɱ carati.|| ||

So kāyena du-c-caritaɱ caritvā vācāya du-c-caritaɱ caritvā manasā du-c-caritaɱ caritvā kāyassa bhedā param maraṇā apāyaɱ duggatiɱ vinipātaɱ Nirayaɱ uppajjati.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
akkhadhutto paṭhamen'eva kaliggahena puttampi jīyetha dārampi jīyetha sabbaɱ sāpateyyampi jīyetha uttarimpi anubandhaɱ3 niga-c-cheyya.|| ||

Appamattako so bhikkhave,||
kaliggaho yaɱ so akkhadhutto paṭhamen'eva kaliggahena puttampi jīyetha dārampi jīyetha sabbaɱ sāpateyyampi jīyetha uttarimpi anubandhaɱ niga-c-cheyya.|| ||

Atha kho ayameva tato mahantataro kaliggaho: yaɱ so bālo kāyena du-c-caritaɱ caritvā vācāya du-c-caritaɱ caritvā manasā du-c-caritaɱ caritvā kāyassa bhedā param maraṇā apāyaɱ duggatiɱ vinipātaɱ Nirayaɱ uppajjati.|| ||

Ayam pi bhikkhave kevalaparipūrā bālabhumīti.|| ||

Tīṇimāni bhikkhave,||
paṇḍitassa paṇḍitalakkhaṇāni paṇḍitanimittāni paṇḍitāpadānāni.|| ||

Katamāni tiṇi: idha bhikkhave,||
paṇḍito sucintitacintī ca hoti su-bhāsitabhāsī ca sukata-kammakārī ca.|| ||

No ce taɱ bhikkhave,||
paṇḍito sucintitacintī ca abhavissa su-bhāsitabhāsī ca sukata-kammakārī ca.|| ||

Kena naɱ paṇḍitā jāneyyuɱ paṇḍito ayaɱ bhavaɱ sappuriso' ti.|| ||

Yasmā ca kho bhikkhave,||
paṇḍito sucintitacintī ca hoti su-bhāsitabhāsī ca sukata-kammakārī ca tasmā naɱ paṇḍitā jānanti paṇḍito ayaɱ bhavaɱ sappuriso' ti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
ayaɱ paṇḍito tividhaɱ diṭṭhe'va dhamme sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Sace bhikkhave paṇḍito sabhāya1 vā nisinno hoti,||
rathiyāya vā nisinno hoti.|| ||

Siɱghāṭake vā nisinno hoti.|| ||

Tatra ce jāno tajjaɱ tassāruppaɱ kathaɱ manteti.|| ||

Sāca bhikkhave,||
paṇḍito pāṇāti-pātā paṭivirato hoti adinn'ādānā paṭivirato hoti kāmesu micchā-cārā [171] paṭivirato hoti musā-vādā paṭivirato hoti surā-mera-yamajja-pamā-daṭṭhānā paṭivirato hoti.|| ||

Tatra,||
bhikkhave,||
paṇḍitassa evaɱ hoti: yaɱ kho jāno tajjaɱ tassāruppaɱ kathaɱ manteti.|| ||

Saŋvijjanteva te dhammā mayi,||
ahañca tesu dhammesu sandissāmī' ti.|| ||

Idaɱ,||
bhikkhave,||
paṇḍito paṭhamaɱ diṭṭhe'va dhamme sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
paṇḍito passati rājāno coraɱ āgucāriɱ gahetvā vividhā kamma-kāraṇā kārente.|| ||

Kasāhipi tā'ente vettehipi tā'ente,||
addhadaṇḍakehipi tā'ente,||
hatthampi chindante pādampi chindante,||
hatthapādampi chindante,||
kaṇṇampi chindante,||
nāsampi chindante,||
kaṇṇanāsampi chindante,||
bilaŋgathālikampi karonte,||
saŋkhamuṇḍikampi karonte,||
rāhu-mukhampi karonte,||
joti-mālikampi karonte,||
hatthapajjotikampi karonte,||
erakavattikampi karonte,||
cīrakavāsikampi karonte,||
eṇeyyakampi karonte,||
balisamaɱsikampi karonte,||
kahāpaṇakampi karonte,||
khārāpatacchikampi karonte,||
palighaparivattikampi karonte,||
palālapīṭhakampi karonte,||
tattena pi telena osiñcante,||
sunakhehipi khādāpente,||
jīvantampi sūle uttāsente,||
asināpi sisaɱ chindante.|| ||

Tatra,||
bhikkhave,||
paṇḍitassa evaɱ hoti: yathā-rūpānaɱ kho pāpakānaɱ kammānaɱ hetu rājāno coraɱ āgucāriɱ gahetvā vividhā kamma-kāraṇā kārenti kasāhipi tā'enti.|| ||

Vettehipi tā'enti addhadaṇḍakehipi tā'ente,||
hatthampi chindante pādampi chindante,||
hatthapādampi chindante,||
kaṇṇampi chindante,||
nāsampi chindante,||
kaṇṇanāsampi chindante,||
bilaŋgathālikampi karonte,||
saŋkhamuṇḍikampi karonte,||
rāhu-mukhampi karonte,||
joti-mālikampi karonte,||
hatthapajjotikampi karonte,||
erakavattikampi karonte,||
cīrakavāsikampi karonte,||
eṇeyyakampi karonte,||
balisamaɱsikampi karonte,||
kahāpaṇakampi karonte,||
khārāpatacchikampi karonte,||
palighaparivattikampi karonte,||
palālapīṭhakampi karonte,||
tattena pi telena osiñcante,||
sunakhehipi khādāpente,||
jīvantampi sūle uttāsente,||
asināpi sīsaɱ chindanti na te dhammā mayi saŋvijjanti,||
ahañca na tesu dhammesu sandissāmiti.|| ||

Idam pi bhikkhave paṇḍito dutiyaɱ diṭṭhe'va dhamme sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
paṇḍitaɱ pīṭhasamārūḷhaɱ vā mañcasamārūḷhaɱ vā chamāya2vā semānaɱ.|| ||

Yānissa pubbe kalyāṇāni kammāni katāni kāyena sucaritāni vācāya sucaritāni manasā sucaritāni,||
tānissa tamhi samaye olambanti ajjholambanti abhippalambhanti.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
mahantinaɱ3 pabbatakūṭānaɱ chāyā sāyanahhasamayaɱ paṭhaviyā olambanti,||
ajjholambanti,||
abhippalambanti.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
paṇḍitaɱ pīṭhasamārūḷhaɱ vā mañcasamārūḷhaɱ vā chamāya vā semānaɱ yānissa pubbe kalyāṇāni kammāni katāni kāyena sucaritāni vācāya sucaritāni manasā sucaritāni,||
tānissa tamhi samaye olambanti,||
ajjholambanti,||
abhippalambanti.|| ||

Tatra,||
bhikkhave,||
paṇḍitassa evaɱ hoti: 'akataɱ vata me pāpaɱ akataɱ luddaɱ akataɱ kibbisaɱ,||
kataɱ kalyāṇaɱ kataɱ kusalaɱ kataɱ bhīruttāṇaɱ.|| ||

Yāvatā hoti akata-pāpānaɱ akata-luddānaɱ akata-kibbisānaɱ,||
kata-kalyāṇānaɱ kata-kusalānaɱ kata-bhīruttāṇānaɱ gati,||
taɱ gatiɱ pecca gacchāmi' ti.|| ||

So na socati,||
na kilamati.|| ||

Na paridevati,||
na urattāḷiɱ kandati,||
na sammohaɱ āpajjati.|| ||

Idam pi bhikkhave,||
paṇḍito tatiyaɱ diṭṭhe'va dhamme sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
paṇḍito kāyena su-caritaɱ caritvā vācāya su-caritaɱ caritvā manasā su-caritaɱ caritvā kāyassa [172] bhedā param maraṇā sugatiɱ saggaɱ lokaɱ uppajjati.|| ||

Yaɱ kho taɱ bhikkhave,||
sammā vadamāno vadeyya'ekantaɱ iṭṭhaɱ ekantaɱ kantaɱ ekantaɱ manāpan' ti.|| ||

Saggameva taɱ sammā vadamāno vadeyya 'ekantaɱ iṭṭhaɱ ekantaɱ kantaɱ ekantaɱ manāpan' ti.|| ||

Yāvañ ci'daɱ bhikkhave,||
upamāpi na sukarā yāvasukhā saggāti.|| ||

Evaɱ vutte aññataro bhikkhu Bhagavantaɱ etad avoca: sakkā,||
pana bhante,||
upamaɱ kātu'nti?|| ||

'Sakkā bhikkhū'ti Bhagavā avoca.|| ||

"seyyathā pi bhikkhu1,||
rājā cakka-vattī satta hi ratanehi samannāgato catūhi ca iddhihi,||
tato nidānaɱ sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedetī.|| ||

Katamehi sattahi:|| ||

Idha bhikkhu rañño khattiyassa muddhā-vasittassa tadah'uposathe paṇṇarase sīsaɱ nahātassa uposathikassa uparipāsādavaragatassa dibbaɱ cakka-ratanaɱ pātu-bhavati sahassāraɱ sanemikaɱ sanābhikaɱ sabbā-kāra-paripūraɱ.|| ||

Taɱ disvāna rañño khattiyassa muddhā-vasittassa evaɱ hoti: 'sutaɱ kho pana me taɱ: yassa rañño khattiyassa muddhā-vasittassa tadah'uposathe paṇṇarase sīsaɱ nahātassa uposathikassa uparipāsādavaragatassa dibbaɱ cakka-ratanaɱ pātu-bhavati sahassāraɱ sanemikaɱ sanābhikaɱ sabbā-kāra-paripūraɱ,||
so hoti rājā cakka-vattī.|| ||

Assaɱ nu kho ahaɱ rājā cakka-vattī' ti.|| ||

Atha kho bhikkhave,||
rājā khattiyo muddhā-vasitto uṭṭhāy āsanā2 vāmena hatthena bhiŋkāraɱ gahetvā dakkhiṇena hatthena cakka-ratanaɱ abbhukkirati,||
'pavattatu bhavaɱ cakka-ratanaɱ,||
abhivijinātu bhavaɱ cakka-ratanan' ti.|| ||

Atha kho taɱ bhikkhave,||
cakka-ratanaɱ puratthimaɱ disaɱ pavattati,||
anvadeva rājā cakka-vattī saddhiɱ catur'aŋginiyā senāya.|| ||

Yasmiɱ kho pana bhikkhave,||
padese cakka-ratanaɱ patiṭṭhāti.|| ||

Tatra rājā cakka-vattī vāsaɱ upeti saddhiɱ catur'aŋginiyā senāya.|| ||

Ye kho pana [173] bhitakhave,||
puratthimāya disāya paṭirājāno,||
te rājānaɱ cakka-vattiɱ upasankamitvā evam āhaɱsu: ehi kho mahārāja,||
svāgataɱ Mahārājā,||
sakante mahārāja,||
anusāsa Mahārājā' ti.|| ||

Rājā cakka-vatti evam āha: 'pāṇo na hantabbo,||
adinnaɱ nādātabbaɱ,||
kāmesu micchā na caritabbā,||
musā na bhāsitabbā,||
majjaɱ na pātabbaɱ,||
yathābhuttañ ca bhuñjathā' ti.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,||
puratthimāya disāya paṭirājāno,||
na te rañño cakka-vattissa anuyuttā5 bhavanti atha kho taɱ bhikkhave cakka-ratanaɱ puratthimasamuddaɱ ajjhoga-hetvā pacc'uttaritvā dakkhiṇaɱ disaɱ pavattati.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,dakkhiṇāya disāya paṭirājāno,||
te rañño cakka-vattissa anuyuttā5 bhavanti atha kho taɱ bhikkhave cakka-ratanaɱ dakkhiṇaɱ samuddaɱ ajjhoga-hetvā pacc'uttaritvā pacchimaɱ disaɱ pavattati.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,||
pacchi-māya disāya paṭirājāno.|| ||

Te rañño cakka-vattissa anuyuttā5 bhavanti atha kho taɱ bhikkhave cakka-ratanaɱ pacchimaɱ samuddaɱ ajjhoga-hetvā,||
pacc'uttaritvā uttaraɱ disaɱ pavattati.|| ||

Anvadeva rājā cakka-vattī saddhiɱ catur'aŋginiyā senāya.|| ||

Yasmiɱ kho pana bhikkhave,||
padese cakka-ratanaɱ patiṭṭhāti.|| ||

Tatra rājā cakka-vattī vāsaɱ upeti saddhiɱ catur'aŋginiyā senāya.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,||
uttarāya disāya paṭirājāno te rājānaɱ cakka-vattiɱ upasankamitvā evam āhaɱsu: 'ehi kho mahārāja,||
svāgataɱ mahārāja,||
sakaɱ te mahārāja,||
anusāya mahārāja' ti.|| ||

Rājā cakkavantī evam āha: 'pāṇo na hantabbo,||
adinnaɱ nādātabbaɱ,||
kāmesu micchā na caritabbā,musā na bhāsitabbā,||
majjaɱ na pātabbaɱ,||
yathābhuttañ ca bhuñjathā' ti.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,||
uttarāya disāya paṭirājāno te rañño cakka-vattissa anuyuttā bhavanti.|| ||

Atha kho taɱ bhikkhave,||
cakka-ratanaɱ samuddapariyan taɱ paṭhaviɱ abhivijīnitvā tam eva rājadhāniɱ paccāgantvā rañño cakka-vattissa ante puradvāre akkhāhataɱ maññe tiṭṭhati,||
rañño cakka-vattissa antepuradvāraɱ upasobhayamānaɱ.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ cakka-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rañño cakka-vattissa hatthi-ratanaɱ pātu-bhavati sabbaseto sattappatiṭṭho iddhimā vehāsaŋgamo uposatho1 nāgarājā.|| ||

Taɱ disvāna rañño cakka-vattissa cittaɱ pasiditi.|| ||

Bhaddakaɱ vata bho hatthiyānaɱ,||
sace damathaɱ upeyyā' ti.|| ||

Atha kho taɱ bhikkhave,||
[174] hatthi-ratanaɱ seyyathā pi nāma bhaddo hatthājānīyo dīgha-rattaɱ suparidanto,||
evam eva damathaɱ upeti.|| ||

Bhūta-pubbaɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī tam eva hatthi-ratanaɱ vīmaɱsa-māno pubbaṇha-samayaɱ abhiruhitvā samuddapariyan taɱ paṭhaviɱ anusaɱyāyitvā tam eva rājadhāniɱ paccāgantvā pātarāsaɱ akāsi.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ hatthi-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,rañño cakka-vattissa assa-ratanaɱ pātu-bhavati sabbaseto kākasīso2 muñjakeso iddhimā vehāsaŋgamo valāhako3 assarājā.|| ||

Disvāna rañño cakka-vattissa cittaɱ pasīditi: bhaddakaɱ vata bho assayānaɱ,||
sace damathaɱ upeyyā' ti.|| ||

Atha kho taɱ bhikkhave,||
assa-ratanaɱ seyyathā pi nāma bhaddo ass-ā-jānīyo dīgha-rattaɱ suparidanto,||
evam eva damathaɱ upeti.|| ||

Bhūta-pubbaɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī tam eva assa-ratanaɱ vīmaɱsa-māno pubbaṇha-samayaɱ abhiruhitvā samuddapariyan taɱ paṭhaviɱ anusaɱyāyitvā tam eva rājadhāniɱ paccāgantvā pātarāsaɱ akāsi.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ assa-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave.|| ||

Rañño cakka-vattissa maṇi-ratanaɱ pātu-bhavati so hoti maṇi veeriyo subho jātimā aṭṭhaɱso suparikammakato tassa kho pana bhikkhave,||
rājā cakka-vatti tam eva maṇi-ratanaɱ vīmaɱsa-māno caturaŋginiɱ senaɱ sannayhitvā maṇiɱ dhajaggaɱ āropetvā ratt-andhakāra-timisāyaɱ pāyāsi.|| ||

Ye kho pana bhikkhave,||
samantā gāmā ahesuɱ,||
te tenobhāsena kammante payojesuɱ divāti maññamānā.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ maṇi-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rañño cakka-vattissa itthi-ratanaɱ pātu-bhavati abhirūpā dassanīyā pāsādikā paramāya vaṇṇa-pokkha-ratāya samannāgatā nātidīghā nātirassā nātikisā [175] nātithūlā nātikā'ī1 nāccodātā atikkantā mānusaɱ vaṇṇaɱ appattā dibbaɱ vaṇṇaɱ.|| ||

Tassa kho pana bhikkhave,||
itthi-ratanassa eva-rūpo kāya-samphasso hoti: seyyathā pi nāma tūla-picuno vā kappāsa-picuno vā tassa kho pana bhikkhave,||
itthi-ratanassa sīte uṇhāni gattāni honti.|| ||

Uṇhe sītāni gattāni honti.|| ||

Tassa kho pana bhikkhave,||
itthi-ratanassa kāyato candanagandho vāyati.|| ||

Mukhato uppalagandho vāyati.|| ||

Taɱ kho pana bhikkhave,||
itthi-ratanaɱ rañño cakka-vattissa pubb'uṭṭhāyinī hoti pacchā-nipātinī kiɱkārapaṭissāvinī manāpacārinī piyavādinī.|| ||

Taɱ kho pana bhikkhave,||
itthi-ratanaɱ rājānaɱ cakka-vattiɱ manasāpi no aticarati,||
kuto pana kāyena.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ itthi-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rañño cakka-vattissa gahapati-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Tassa kamma-vipākajaɱ dibbaɱ cakkhuɱ pātu-bhavati,||
yena nidhiɱ passati sassāmikampi assāmikampi.|| ||

So rājānaɱ cakka-vattiɱ upasankamtivā evam āha: appossukko tvaɱ deva hohi.|| ||

Ahaɱ te dhanena dhanakaraṇīyaɱ karissāmī' ti.|| ||

Bhūta-pubbaɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī tam eva gahapati-ratanaɱ vīmaɱsa-māno nāvaɱ abhiruhitvā majjheGaŋgāya nadiyā sotaɱ ogahetvā gahapati-ratanaɱ etad avoca: attho me gahapati hiraññasuvaṇṇenā' ti.|| ||

Tena hi mahārāja ekaɱ tīraɱ nāvā upetū' ti.|| ||

Idh'eva me gahapati,||
attho hiraññasuvaṇṇenā' ti.|| ||

Atha kho taɱ bhikkhave,||
gahapati-ratanaɱ ubhohi hatthehi udake omasitvā pūraɱ hirañña-suvaṇṇassa kumbhiɱ uddharitvā rājānaɱ cakka-vattiɱ evam āha2: alaɱ ettāvatā mahārāja,||
kataɱ ettāvatā mahārāja,||
pūjitaɱ ettāvatā Mahārājā' ti.|| ||

Rājā cakka-vattī evam āha: alaɱ ettāvatā gahapati,||
kataɱ ettāvatā gahapati,||
pūjitaɱ ettāvatā gahapatī' ti.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ gahapati-ratanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rañño cakka-vattissa parināya-karatanaɱ [176] pātu-bhavati.|| ||

Paṇḍito vyatto medhāvī paṭibalo rājānaɱ cakka-vattiɱ upa-ṭ-ṭh-ā-petabbaɱ3 upa-ṭ-ṭh-ā-petuɱ4apayāpetabbaɱ apayāpetuɱ.|| ||

Ṭhapetabbaɱ ṭhapetuɱ.|| ||

So rājānaɱ cakka-vattiɱ upasankamitvā evam āha: appossukko tvaɱ deva hohi,||
ahaɱ anusāsissāmī' ti.|| ||

Rañño bhikkhave,||
cakka-vattissa eva-rūpaɱ parināya-karatanaɱ pātu-bhavati.|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imehi sattahi ratanehi samannāgato hoti.|| ||

Katamāhi catūhi iddhīhi:|| ||

Idha,||
bhikkhave,||
rājā cakka-vattī abhirūpo hoti dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇa-pokkha-ratāya samannāgato ativiya aññehi manussehi.|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imāya paṭhamāya iddhiyā samannāgato hoti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī dīghāyuko hoti cira-ṭ-ṭhitiko ativiya aññehi manussehi.|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imāya dutiyāya iddhiyā samannāgato hoti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī appābādho hoti appātaŋko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya ativiya aññehi manussehi.|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imāya tatiyāya iddhiyā samannāgato hoti.|| ||

Puna ca paraɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī brāhmaṇa-gahapatikānaɱ piyo hoti manāpo.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
pitā puttānaɱ piyo hoti manāpo,||
evam eva kho,||
bhikkhave,||
rājā cakka-vattī,||
brāhmaṇa-gahapatikānaɱ piyo hoti manāpo.|| ||

Raññopi bhikkhave,||
cakka-vattissa brāhmaṇa-gahapatikā piyā honti manāpā.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
pituputtā piyā honti manāpā.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
raññopi cakka-vattissa brāhmaṇa-gahapatikā piyā honti manāpā.|| ||

Bhūta-pubbaɱ bhikkhave,||
rājā cakka-vattī catur'aŋginiyā senāya uyyāna-bhūmiɱ niyyāsi.|| ||

Atha kho bhikkhave,||
brāhmaṇa-gahapatikā rājānaɱ cakka-vattiɱ upasankamitvā evam āhaɱsu: 'ataramāno deva,||
yāhi,||
yathā taɱ mayaɱ cirataraɱ passeyyāmā' ti.|| ||

Rājāpi bhikkhave,||
cakka-vattī sārathiɱ āmantesi: [PTS Page 177 ']ataramāno sārathi,||
pesehi yathā maɱ brahmaṇa-gahapatikā cirataraɱ passeyyan' ti.|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imāya catutthāya iddhiyā samannāgato hoti|| ||

Rājā bhikkhave,||
cakka-vattī imāhi catūhi iddhīhi samannāgato hoti.|| ||

Taɱ kiɱ maññatha,||
bhikkhave,||
api nu kho rājā cakka-vattī imehi sattahi ratanehi samannāgato imāhi catūhi ca iddhīhi,||
tato nidānaɱ sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvediyethāti.|| ||

Ekamekenāpi tena bhante,||
ratanena samannāgato rājā cakka-vattī tato nidānaɱ sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvediyetha.|| ||

Ko pana vādo sattahi ratanehi catūhi ca iddhihīti.|| ||

Atha kho Bhagavā parittaɱ pāṇimattaɱ pāsāṇaɱ gahetvā bhikkhū āmantesi: 'taɱ kiɱ maññatha bhikkhave,||
katamo nu kho mahantataro: yo cāyaɱ mayā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito,||
yo ca himavā pabba-tarājāti.|| ||

Appamattako ayaɱ bhante,||
Bhagavatā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito himavantaɱ pabba-tarājānaɱ upanidhāya saŋkhampi na upeti,||
kalahāgampi na upeti,||
upanidhimpi na upeti.|| ||

Evam eva kho bhikkhave,||
yaɱ rājā cakka-vattī sattahi ratanehi catūhi ca iddhīhi samannāgato tato nidānaɱ sukhaɱ somanassaɱ paṭisaŋvedeti.|| ||

Taɱ dibbassa sukhassa upanidhāya saŋkhampi na upeti,||
kalabhāgampi na upeti,||
upanidhimpi na upeti.|| ||

Sa kho so bhikkhave,||
paṇḍito sace kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena manussattaɱ āga-c-chati.|| ||

Yāni tāni uccākulāni khattiya-mahāsālakulaɱ vā brāhmaṇa-mahāsālakulaɱ vā gahapati-mahāsālakulaɱ vā,||
tathā-rūpe kule paccājāyati aḍḍhe mah-addhane mahā-bhoge pahūta-jāta-rūpa-rajate pahūtavitt-upakaraṇe pahūtadhana-dhaññe.|| ||

So ca hoti abhirūpo dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇa-pokkha-ratāya samannāgato.|| ||

Lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālā-gandha vilepanassa seyyā-vasatha-padī-peyyassa.|| ||

So kāyena su-caritaɱ carati,||
vācāya su-caritaɱ carati,||
manasā su-caritaɱ carati.|| ||

So [178] kāyena su-caritaɱ caritvā vācāya su-caritaɱ caritvā manasā su-caritaɱ caritvā kāyassa bhedā param maraṇā sugatiɱ saggaɱ lokaɱ uppajjati.|| ||

Seyyathā pi,||
bhikkhave,||
akkhadhutto paṭhamen'eva kaṭaggahena mahantaɱ bhoga-k-khandhaɱ adhigaccheyya,||
appamattako so bhikkhave,||
kaṭaggaho,||
yaɱ so akkhadhutto paṭhamen'eva kaṭaggahena mahantaɱ bhoga-k-khandhaɱ adhigaccheyya.|| ||

Atha kho ayameva tato mahantataro kaṭaggaho,||
yaɱ so paṇḍito kāyena su-caritaɱ caritvā vācāya su-caritaɱ caritvā manasā su-caritaɱ caritvā kāyassa bhedā param maraṇā sugatiɱ saggaɱ lokaɱ uppajjati.|| ||

Ayaɱ bhikkhave,||
kevalaparipūrā paṇḍitabhūmīti.|| ||

Idam avoca Bhagavā attamanā te bhikkhū Bhagavato bhāsitaɱ abhinandunti.|| ||

Bālapaṇḍitasuttaɱ navamaɱ.


 

Contact:
E-mail
Copyright Statement