Dīgha Nikāya


[Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]


 

Dīgha Nikāya

Sutta 15

Mahā-Nidāna Suttantaɱ

Adapted from the digital version of the Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series

 


[55]

[55] [1][wrrn][pts][bodh][than][olds] Evaɱ me sutaɱ.

Ekaɱ samayaɱ Bhagavā Kurūsu viharati,||
Kammāsadammaɱ nāma Kurūnaɱ nigamo.|| ||

Atha kho āyasmā Ānando yena Bhagavā ten'upasankami,||
upasankamitvā Bhagavantaɱ abhivādetvā eka-m-antaɱ nisīdi.|| ||

Eka-m-antaɱ nisinno kho āyasmā Ānando Bhagavantaɱ etad avoca:|| ||

"Acchariyaɱ bhante, abbhutaɱ bhante,||
yāva gambhīro cāyaɱ bhante,||
paṭicca-samuppādo gambhīravabhāso ca.|| ||

Atha ca pana me uttānakuttānako viya khāyatī" ti.|| ||

[2][wrrn][pts][bodh][than][olds] "Mā h'evaɱ Ānanda avaca,||
mā h'evaɱ Ānanda avaca.|| ||

Gambhīro cāyaɱ Ānanda paṭicca-samuppādo gambhīrāvabhāso ca.|| ||

Etassa Ānanda dhammassa ananubodhā appaṭivedhā evam ayaɱ pajā tantākulaka-jātā guḷāguṇḍika-jātā muñja-babbaja-bhūtā apāyaɱ duggatiɱ vinipātaɱ saɱsāraɱ nāti-vattati.|| ||

[3][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Atthi ida-p-paccayā jarā-maraṇan'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda,||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ."|| ||

"'Kim paccayā jarā-maraṇan'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Jāti-paccayā jarā-maraṇan' ti||
icc assa vacanīyaɱ."|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā jātī'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda,||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ."|| ||

"'Kim paccayā jātī'? ti||
iti ce vadeyya, 'Bhava-paccayā jātī' ti||
icc assa vacanīyaɱ."|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā bhavo'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda,||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ."|| ||

"'Kim paccayā bhavo'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Upādāna-paccayā bhavo' ti||
icc assa vacanīyaɱ."|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā upādānan'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda,||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.|| ||

"'Kim paccayā upādānan'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Taṇhā-paccayā upādānan' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā taṇhā'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.|| ||

'Kim paccayā taṇhā'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Vedanā-paccayā taṇhā' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā vedanā'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.|| ||

'Kim paccayā vedanā'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Phassa-paccayā vedanā' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā phasso'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.|| ||

'Kim paccayā phasso'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Nāma-rūpa-paccayā phasso' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā nāma-rūpan'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.

'Kim paccayā nāma-rūpan'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Viññāṇa-paccayā Nāma-rūpan' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

"'Atthi ida-p-paccayā viññāṇan'? ti||
iti puṭṭhena satā Ānanda||
'Atthī' ti'ssa vacanīyaɱ.|| ||

'Kim paccayā viññāṇan'? ti||
iti ce vadeyya,||
'Nāma-rūpa-paccayā viññāṇan' ti||
icc assa vacanīyaɱ.|| ||

Iti kho Ānanda nāma-rūpa-paccayā viññāṇaɱ,||
viññāṇa-paccayā nāma-rūpaɱ,||
Nāma-rūpa-paccayā phasso,||
phassa-paccayā vedanā,||
vedanā-paccayā taṇhā,||
taṇhā-paccayā upādānaɱ,||
upādāna-paccayā bhavo,||
bhava-paccayā jāti,||
jāti-paccayā jarā-maraṇaɱ||
soka-parideva-dukkha-domanass'ūpāyāsā sambhavanti.|| ||

Evam etassa kevalassa dukkha-k-khandhassa samudayo hoti.|| ||

[4][wrrn][pts][bodh][than][olds] 'Jāti-paccayā jarā-maraṇan'||
ti iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā jāti-paccayā jarā-maraṇaɱ.|| ||

Jāti va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici||
seyyath'īdaɱ devānaɱ vā devattāya,||
Gandhabbānaɱ vā gandhabbattāya,||
yakkhānaɱ vā yakkhattāya,||
bhūtānaɱ vā bhūtattāya,||
manussānaɱ vā manussattāya,||
catu-p-padānaɱ vā catu-p-padattāya,||
pakkhinaɱ vā pakkhittāya,||
siriɱsapānaɱ vā siriɱsapattāya,||
tesaɱ tesaɱ va hi Ānanda sattānaɱ tathattāya jāti nābhavissa,||
sabbaso jātiyā asati jāti-nirodhā api nu kho jarā-maraṇaɱ paññāyethā?' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante".|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu||
etaɱ nidānaɱ||
esa samudayo||
esa paccayo jarā-maraṇassa||
yadidaɱ jāti".|| ||

[5][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Bhava-paccayā jātī'||
ti iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā bhava-paccayā jāti.|| ||

Bhavo va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici seyyath'īdaɱ:||
kāma-bhavo||
rūpa-bhavo||
arūpa-bhavo, vā||
sabbaso bhave asati bhava-nirodhā api nu kho jāti paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu||
etaɱ nidānaɱ||
esa samudayo||
esa paccayo jātiyā||
yadidaɱ bhavo."|| ||

[6][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Upādāna-paccayā bhavo' ti iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ:||
yathā upādāna-paccayā bhavo.|| ||

Upādānaɱ va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci [58] kimhici seyyath'īdaɱ:||
kām'ūpadānaɱ vā||
diṭṭh'ūpadānaɱ vā||
sīlabbat'ūpādānaɱ vā||
attavād'ūpādānaɱ vā||
- sabbaso upādāne asati upādāna-nirodhā api nu kho bhavo papaññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo bhavassa yadidaɱ upādānaɱ."|| ||

[7][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Taṇhā-paccayā upādānan' ti iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ:||
yathā taṇhā-paccayā upādānaɱ.|| ||

Taṇhā va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici - seyyath'īdaɱ:||
rūpa-taṇhā sadda-taṇhā gandha-taṇhā rasa-taṇhā phoṭṭhabba-taṇhā dhamma-taṇhā sabbaso taṇhāya asati taṇhā-nirodhā api nu kho upādānaɱ paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo upādānassa yadidaɱ taṇhā."|| ||

[8][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Vedanā-paccayā taṇhā' ti iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,Noh'etaɱtad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā vedanā-paccayā taṇhā.|| ||

Vedanā va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici -||
seyyath'īdaɱ cakkhu-samphassajā||
vedanā sota-samphassajā||
vedanā ghāna-sampassajā||
vedanā kāya-samphassajā||
vedanā mano-samphassajā vedanā,||
sabbaso vedanāya asati vedanā-nirodhā api nu kho taṇhā paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo taṇhāya yadidaɱ vedanā."|| ||

[9][pts][bodh][than][olds] Iti kho Ānanda vedanaɱ paṭicca taṇhā,||
taṇhaɱ paṭicca pariyesanā,||
pariyesanaɱ paṭicca lābho,||
lābhaɱ paṭicca vinicchayo,||
vinicchayaɱ paṭicca chanda-rāgo,||
chanda-rāgaɱ paṭicca ajjhosānaɱ,||
ajjhosānaɱ paṭicca pariggaho,||
pariggahaɱ paṭicca macchariyaɱ,||
macchariyaɱ [59] paṭicca ārakkho,||
ārakkh-ā-dhikaraṇaɱ paṭicca daṇḍ'ādāna Satthā-dāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvaɱtuvaɱ-pesuñña-musā-vādā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavanti.|| ||

[10][pts][bodh][than][olds] Ārakkhādhikaraṇaɱ daṇḍ'ādāna-Satth'ādāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvaɱtuva-pesuñña-musā-vādā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavantī' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā ārakkh-ā-dhikaraṇaɱ daṇḍ'ādāna-Satth'ādāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvantuvaɱ-pesiñña-musā-vādā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavanti.|| ||

Ārakkho va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso ārakkhe asati ārakkha-nirodhā api nu kho daṇḍ'ādāna-Satth'ādāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvantuvaɱ-pesuñña-musā-vādā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhaveyyun' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo daṇḍ'ādāna-Satth'ādāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvaɱtuva-pesuñña-musā-vādānaɱ anekesaɱ pāpakānaɱ akusalānaɱ dhammānaɱ sambhavāya yadidaɱ ārakkho.|| ||

[11][pts][bodh][than][olds] "'Macchariyaɱ paṭicca ārakkho' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā macchariyaɱ paṭicca ārakkho.|| ||

Macchariyaɱ va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso macchariye asati macchariya-nirodhā api nu kho ārakkho paññāyethāti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo ārakkhassa yadidaɱ macchariyaɱ.|| ||

[12][pts][bodh][than][olds] "'Pariggahaɱ paṭicca macchariyan' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā pariggahaɱ paṭicca macchariyaɱ.|| ||

[60] Pariggaho va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso pariggahe asati pariggaha-nirodhā api nu kho macchariyaɱ paññāyethā" ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo macchariyassa yadidaɱ pariggaho.|| ||

[13][pts][bodh][than][olds] "'Ajjhosānaɱ paṭicca pariggaho' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā ajjhosānaɱ paṭicca paṭiggaho.|| ||

Ajjhosānaɱ va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso ajjhosāne asati ajjhosāna-nirodhā api nu kho pariggaho paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo pariggahassa,||
yadidiɱ ajjhosānaɱ."|| ||

[14][pts][bodh][than][olds] "'Chanda-rāgaɱ paṭicca ajjhosānan" ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā chanda-rāgaɱ paṭicca ajjhosānaɱ.|| ||

Chanda-rāgo va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso chanda-rāge asati chanda-rāga-nirodhā api nu kho ajjhosānaɱ paññāyethā?' ti."|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo ajjhosānassa,||
yadidaɱ chanda-rāgo."|| ||

[15][pts][bodh][than][olds] "'Vinicchayaɱ paṭicca chanda-rāgo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā vinicchayaɱ paṭicca chanda-rāgo.|| ||

Vinicchayo va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso vinicchaye asati vinicchaya-nirodhā api nu kho chanda-rāgo paññāyethā' ti?|| ||

[61] "No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo chanda-rāgassa,||
yadidaɱ vinicchayo."|| ||

[16][pts][bodh][than][olds] "'Lābhaɱ paṭicca vinicchayo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā lābhaɱ paṭicca vinicchayo.|| ||

Lābho va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso lābhe asati lābha-nirodhā api nu kho vinicchayo paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante"|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo vinicchayassa,||
yadidaɱ lābho."|| ||

[17][pts][bodh][than][olds] "'Pariyesanaɱ paṭicca lābho' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā pariyesanaɱ paṭicca lābho.|| ||

Pariyesanā va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
sabbaso pariyesanāya asati pariyesanā-nirodhā api nu kho lābho paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo lābhassa yadidaɱ pariyesanā."|| ||

[18][pts][bodh][than][olds] "'Taṇhaɱ paṭicca pariyesanā' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā taṇhaɱ paṭicca pariyesanā.|| ||

Taṇhā va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
seyyath'īdaɱ kāma-taṇhā||
bhava-taṇhā||
vibhava-taṇhā,||
sabbaso taṇhā asati taṇhā-nirodhā api nu kho pariyesanā paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih' Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo pariyesanāya yadidaɱ taṇhā.|| ||

"Iti kho Ānanda ime dve dhammā dvayena vedanāya eka-sam-osaraṇā bhavanti."|| ||

[62][19][wrrn][pts][bodh][than][olds] "Phassa-paccayā vedanā' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā phassa-paccayā vedanā.|| ||

Phasso va hi Ānanda nābhavissa sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ kassaci kimhici,||
seyyath'īdaɱ cakkhu-samphasso||
sota-samphasso||
ghāna-samphasso||
jivhā-samphasso||
kāya-samphasso||
mano-samphasso,||
sabbaso phasse asati phassa-nirodhā api nu kho vedanā paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo vedanāya yadidaɱ phasso."|| ||

[20][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Nāma-rūpa-paccayā phasso' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ yathā Nāma-rūpa-paccayā phasso.|| ||

Ye hi Ānanda ākārehi||
yehi liŋgehi||
yehi nimittehi||
yehi uddesehi||
nāma-kāyassa paññatti hoti,||
tesu ākāresu tesu liŋgesu tesu nimittesu tesu uddesesu asati api nu kho rūpa-kāye adhivacana-samphasso paññāyethā' ti.|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Ye hi Ānanda ākārehi||
yehi liŋgehi||
yehi nimittehi||
yehi uddesehi||
rūpa-kāyassa paññatti hoti,||
tesu ākāresu tesu liŋgesu tesu nimittesu tesu uddesesu asati, api nu kho nāma-kāye paṭigha-samphasso paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Ye hi Ānanda ākārehi||
yehi liŋgehi||
yehi nimittehi||
yehi uddesehi||
nāma-kāyassa ca||
rūpa-kāyassa ca||
paññatti hoti,||
tesu ākāresu tesu liŋgesu||
tesu nimittesu||
tesu uddesesu asati,||
api nu kho adhivacana-samphasso vā paṭigha-samphasso vā paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Ye hi Ānanda ākārehi||
yehi liŋgehi||
yehi nimittehi||
yehi uddesehi||
nāma-rūpassa paññatti hoti,||
tesu ākāresu tesu liŋgesu||
tesu nimittesu||
tesu uddesesu asati,||
api nu kho phasso paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo phassassa,||
yadidaɱ nāma-rūpaɱ.|| ||

[21][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Viññāṇa-paccayā nāma-rūpan' ti||
iti kho pan'etaɱ [63] vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā viññāṇa-paccayā nāma-rūpaɱ.|| ||

Viññāṇaɱ va hi Ānanda mātu kucchiɱ na okkamissatha,||
api nu kho nāma-rūpaɱ mātu kucchismiɱ samuccissathā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Viññāṇaɱ va hi Ānanda mātu kucchiɱ okkamitvā vokkamissatha,||
api nu kho nāma-rūpaɱ itthattāya abhinibbattissathā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante".|| ||

"Viññāṇaɱ va hi Ānanda daharass'eva sato vocchijjissatha kumārakassa vā kumārikāya vā,||
api nu kho nāma-rūpaɱ vuddhiɱ virūḷhiɱ vepullaɱ āpajjissathā ' ti.|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

'Tasmāt ih'Ānanda es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo nāma-rūpassa, yadidaɱ viññāṇaɱ."|| ||

[22][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Nāma-rūpa-paccayā viññāṇan' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
tad Ānanda iminā p'etaɱ pariyāyena veditabbaɱ,||
yathā nāma-rūpa-paccayā viññāṇaɱ.|| ||

Viññāṇaɱ va hi Ānanda nāma-rūpe patiṭṭhaɱ na labhi'ssatha,||
api nu kho āyati jāti-jarā-maraṇaɱ dukkha-samudaya-sambhavo paññāyethā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda, es'eva hetu etaɱ nidānaɱ esa samudayo esa paccayo viññāṇassa,||
yadidaɱ nāma-rūpaɱ."|| ||

"Ettāvatā kho Ānanda jāyetha vā jīyetha vā mīyetha vā cavetha vā upapajjetha vā,||
ettāvatā adhivacana-patho, ettāvatā nirutti-patho,||
ettāvatā paññatti-patho,||
ettāvatā paññā'vacaraɱ,||
ettāvatā vaṭṭaɱ vattati,||
[64] itthattaɱ paññapanāya,||
yadidaɱ nāma-rūpaɱ saha viññāṇena [añña-maññaɱ paccayatāya vattati].' ti."|| ||

[23][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Kittāvatā ca Ānanda attānaɱ paññapento paññapeti?|| ||

Rūpiɱ vā hi Ānanda parittaɱ attānaɱ paññapento, paññapeti||
'Rūpī me paritto attā' ti.|| ||

Rūpiɱ vā hi Ānanda anantaɱ attānaɱ paññapento, paññapeti||
'Rūpī me ananto attā' ti.|| ||

'Arūpiɱ vā hi Ānanda parittaɱ attānaɱ paññapento, paññapeti||
'Arūpī me paritto attā' ti;||
arūpiɱ vā hi Ānanda anantaɱ attānaɱ paññapento, paññapeti||
'Arūpī me ananto attā' ti.|| ||

[24][pts][bodh][than][olds] "Tatr'Ānanda yo so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
etarahi vā so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
"Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī" ti||
iti vā pan'assa hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda rūpiɱ parittattānudiṭṭhi anusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda yo so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
etarahi vā so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
"Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī" ti||
iti vā pan'assa hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda rūpiɱ anattattānudiṭṭhi anusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda yo so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
etarahi vā so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
"Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī" ti||
iti vā pan'assa hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda arūpiɱ parittattānudiṭṭhi anusetī ti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda yo so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
etarahi vā so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ paññapento paññapeti,||
"Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī" ti||
iti vā [65] pan'assa hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda arūpiɱ anattattānudiṭṭhi anusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

Ettāvatā kho Ānanda attānaɱ paññapento paññapeti.|| ||

[25][pts][bodh][than][olds] "Kittāvatā ca Ānanda attānaɱ na paññapento na paññapeti?|| ||

Rūpiɱ vā hi Ānanda parittaɱ attānaɱ na paññapento na paññapeti||
'Rūpī me paritto attā' ti;||
rūpiɱ vā hi Ānanda anantaɱ attānaɱ na paññapento na paññapeti||
'Rūpī me ananto attā' ti;||
arūpiɱ vā hi Ānanda parittaɱ attānaɱ na paññapento na paññapeti||
'Arūpī me paritto attā' ti;||
arūpiɱ vā hi Ānanda anantaɱ attānaɱ na paññapento na paññapeti||
'Arūpī me ananto attā' ti.|| ||

[26][pts][bodh][than][olds] "Tatr'Ānanda yo so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ na paññapento,||
na paññapeti,||
etarahi vā so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so rūpiɱ parittaɱ attānaɱ na paññapento||
na paññapeti,||
"Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī' ti||
iti vā pan'assa na hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda rūpiɱ parittattānudiṭṭhi nānusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda, yo so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
etarahi vā so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so rūpiɱ anantaɱ attānaɱ na paññapento||
na paññapeti,||
'Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī' ti||
iti vā pan'assa na hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda rūpiɱ anattattānudiṭṭhi nānusetī ti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda, yo so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
etarahi vā so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so arūpiɱ parittaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
'Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī' ti||
iti vā pan'assa na hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda arūpiɱ parittattānudiṭṭhi nānusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

"Tatr'Ānanda, yo so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
etarahi mā so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
tattha bhāviɱ vā so arūpiɱ anantaɱ attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti,||
'Atathaɱ vā pana santaɱ tathattāya upakappessāmī'ti||
iti vā pan'assa [66] na hoti.|| ||

Evaɱ santaɱ kho Ānanda,||
arūpiɱ anattattānudiṭṭhi nānusetīti icc ālaɱ vacanāya.|| ||

Ettāvatā kho Ānanda attānaɱ||
na paññapento||
na paññapeti.|| ||

[27][pts][bodh][than][olds] "Kittāvatā ca Ānanda attānaɱ samanupassamāno samanupassati?|| ||

Vedanaɱ vāhi Ānanda attānaɱ samanupassamāno samanupassati.|| ||

'Vedanā me attā' ti.|| ||

'Na h'eva kho me vedanā attā,||
appaṭisaɱvedano me attā' ti,||
iti vā hi Ānanda attānaɱ samanupassamāno samanupassati.|| ||

'Na h'eva kho me vedanā attā,||
no pi appaṭisaɱvedano me attā,||
attā me vedayati vedanā-dhammo hi me attā' ti||
iti vā hi Ānanda,||
attānaɱ samanupassamāno samanupassa ti.|| ||

[28][wrrn][pts][bodh][than][olds] Tatr'Ānanda, yo so evam āha||
'Vedanā, me attā' ti,||
so evam assa vacanīyo||
'Tisso kho imā āvuso vedanā,||
sukhā vedanā||
dukkhā vedanā||
adukkha-m-asukhā vedanā.|| ||

Imāsaɱ tvaɱ tissannaɱ vedanānaɱ katamaɱ attato samanupassasī' ti?|| ||

Yasmiɱ Ānanda samaye sukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
n'eva tasmiɱ samaye dukkhaɱ vedanaɱ vedeti,||
na adukkha-m-asukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
sukhaɱ yeva tasmiɱ samaye vedanaɱ vedeti.|| ||

Yasmiɱ Ānanda, samaye dukkhaɱ vedanaɱ vedeti,||
n'eva tasmiɱ samaye sukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
na adukkha-m-asukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
dukkhaɱ yeva tasmiɱ samaye vedanaɱ vedeti.|| ||

Yasmiɱ Ānanda, samaye adukkha-m-asukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
n'eva tasmiɱ samaye sukhaɱ vedanaɱ vedeti,||
na dukkhaɱ vedanaɱ vedeti,||
adukkha-m-asukhaɱ yeva tasmiɱ samaye vedanaɱ vedeti.|| ||

[29][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Sukhā pi kho Ānanda,||
vedanā||
aniccā||
saŋkhatā||
paṭicca-samuppannā||
khaya-dhammā||
vaya-dhammā||
virāga-dhammā||
nirodha-dhammā.|| ||

Dukkhā pi kho Ānanda||
vedanā||
aniccā||
saŋkhatā||
paṭicca-samuppannā||
khaya-dhammā||
[67] vaya-dhammā||
virāga-dhammā||
nirodha-dhammā.|| ||

Adukkha-m-asukhā pi kho Ānanda||
vedanā||
aniccā||
saŋkhatā||
paṭicca-samuppannā||
khaya-dhammā||
vaya-dhammā||
virāga-dhammā||
nirodha-dhammā.|| ||

Tassa sukhaɱ vedanaɱ vediya-mānassa||
'Eso me attā' ti hoti,||
tassā yeva sukhāya vedanāya nirodhā||
'Vyāgā me attā' ti hoti.|| ||

Dukkhaɱ vedanaɱ vediya-mānassa||
'Eso me attā' ti hoti,||
tassā yeva dukkhāya vedanāya nirodhā||
'Vyāgā me attā' ti hoti.|| ||

Adukkha-m-asukhaɱ vedanaɱ vediya-mānassa||
'Eso me attā' ti hoti,||
tassā yeva adukkha-m-asukhāya vedanāya nirodhā||
'Vyaggo me attā' ti hoti.|| ||

Iti so diṭṭhe'va dhamme aniccaɱ sukha-dukkhaɱ vokiṇṇaɱ uppāda-vaya-dhammaɱ attānaɱ samanupassamāno samanupassati yo so evam āha||
'Vedanā me attā' ti.|| ||

Tasmāt ih'Ānanda, etena p'etaɱ nakkhamati||
'Vedanā me attā' ti samanupassituɱ.|| ||

[30][wrrn][pts][bodh][than][olds] "Tatr'Ānanda, yo so evam āha||
'Na h'eva kho me vedanā attā,||
appaṭisaɱvedano me attā' ti,||
so evam assa vacanīyo||
'Yattha pan'āvuso sabbaso vedayitaɱ n'atthi,||
api nu kho tattha "Asmīi" ti iyā' ti.|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda, etena p'etaɱ nakkhamati||
'Na h'eva kho me vedanā attā,||
appaṭisaɱvedano me attā' ti samanupassituɱ.|| ||

[31][wrrn][pts][bodh][than][olds] Tatr'Ānanda, yo so evam āha||
'Na h'eva kho me vedanā attā,||
no pi appaṭisaɱvedano me attā,||
attā me vedeti,||
vedanā-dhammo hi me attā' ti,||
so evam assa vacanīyo:||
'Vedanā ca hi āvuso sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ aparisesā nirujjheyyuɱ,||
sabbaso vedanāya asati vedanā-nirodhā api nu kho tattha||
"Ayam aham asmī" ti iyā' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tasmāt ih'Ānanda, etena p'etaɱ nakkhamati||
'Na h'eva [68] kho me vedanā attā,||
no pi appaṭisaɱvedano attā,||
attā me vedayati,||
vedanā-dhammo hi me attā' ti samanupassituɱ."|| ||

[32][wrrn][pts][bodh][than][olds] "'Yato kho Ānanda, bhikkhu n'eva vedanaɱ attānaɱ samanupassati,||
no pi appaṭisaɱvedanaɱ attānaɱ samanupassati,||
no pi 'Attā me vedayati,||
vedanā-dhammo hi me attā' ti samanupassati,||
so evaɱ asamanupassanto na kiñci loke upādiyati,||
anupādiyaɱ na paritassati,||
aparitassaɱ paccattaɱ yeva parinibkhāyati.|| ||

"Khīṇā jāti,||
vusitaɱ Brahma-cariyaɱ,||
kataɱ karaṇīyaɱ,||
nāparaɱ,||
itthattāyā' ti pajānāti.|| ||

"Evaɱ vimutta-cittaɱ kho Ānanda, bhikkhuɱ yo evaɱ vadeyya||
'Hoti Tathāgato param maraṇā' ti,||
iti sa diṭṭhi tad akallaɱ.|| ||

'Na hoti Tathāgato param maraṇā' ti,||
iti sa diṭṭhi tad akallaɱ.|| ||

'Hoti ca na ca hoti Tathāgato param maraṇā' ti,||
iti sa diṭṭhi tad akallaɱ.|| ||

'N'eva hoti na na hoti Tathāgato param maraṇā' ti,||
iti sa diṭṭhi tad akallaɱ.|| ||

Taɱ kissa hetu? Yāvatā'Ānanda adhivacanaɱ,||
yāvata adhivacana-patho,||
yāvatā nirutti yāvatā nirutti-patho,||
yāvatā paññatti,||
yāvatā paññatti-patho,||
yāvatā paññā yāvatā paññā'vacaraɱ,||
yāvatā vaṭṭaɱ yāvatā vaṭṭati tad abhiññā vimutto bhikkhu tad abhiññā vimutto bhikkhu na jānāti na passati||
iti sa diṭṭhi tad akallaɱ.|| ||

[33][pts][bodh][than][olds] "Satta kho imā Ānanda,||
viññāṇa-ṭhitiyo,||
dve āyatanāni.|| ||

Katamā satta?|| ||

Sant'Ānanda sattā nānātta-kāyā [69] nānatta-saññino seyyathā pi manussā ekacce ca devā ekacce ca vinipātikā.|| ||

Ayaɱ paṭhamā viññāṇa-ṭhiti.|| ||

"Sant'Ānanda, sattā nānatta-kāyā ekatta-saññino seyyathā pi devā Brahma-kāyikā paṭham-ā-bhini-b-battā.|| ||

Ayaɱ dutiyā viññāṇa-ṭhiti.|| ||

Sant'Ānanda, sattā ekatta-kāyā nānatta-saññino seyyathā pi devā Subhakiṇhā.|| ||

Ayaɱ catutthā viññāṇa-ṭhiti.|| ||

"Sant'Ānanda, sattā sabbaso rūpa-saññānaɱ samati-k-kamā||
paṭigha-saññānaɱ atthaŋ-gamā||
nānatta-saññānaɱ amanasi-kārā||
'Ananto ākāso' ti||
Ākāsānañ-c'āyatanūpagā.|| ||

Ayaɱ pañcamī viññāṇa-ṭhiti.|| ||

"Sant'Ānanda, sattā sabbaso Ākāsanañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma||
'Anantaɱ viññāṇan' ti||
Viññāṇañ-c'āyatanūpagā.|| ||

Ayaɱ chaṭṭhā viññāṇa-ṭhiti.|| ||

"Sant'Ānanda, sattā sabbaso Viññāṇañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma||
'N'atthi kiñcī' ti||
Ākiñ caññ'āyatanūpagā.|| ||

Ayaɱ sattamī viññāṇa-ṭhiti.|| ||

Asaññasattāyatanaɱ, n'evasaññā-nāsaññāyatanam eva dutiyaɱ.|| ||

[34][pts][bodh][than][olds] "Tatr'Ānanda, yā'yaɱ paṭhamā viññāṇa-ṭhiti nānatta-kāyā nānatta-saññino seyyathā pi manussā||
ekacce ca devā||
ekacce ca vinipātikā.|| ||

Yo nu kho Ānanda,||
tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun" ti?|| ||

[70] "No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ dutiyā viññāṇa-ṭhiti nānatta-kāyā ekattasaññino seyyathā pi devā Brahma-kāyikā paṭham-ā-bhini-b-battā.|| ||

Yo nu kho Ānanda,||
tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ tatiyā viññāṇa-ṭhiti ekattakāyā nānatta-saññino seyyathā pi devā Ābhassarā.|| ||

Yo nu kho Ānanda,||
tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ catutthā viññāṇa-ṭhiti ekattakāyā ekattasaññino seyyathā pi devā Subhakiṇṇā.|| ||

Yo nu kho Ānanda,||
tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ pañcamā viññāṇa-ṭhiti sabbaso rūpa-saññānaɱ samati-k-kamā paṭigha-saññānaɱ atthaŋ-gamā nānatta-saññānaɱ amanasi-kārā||
'ananto ākāso'ti||
Ākāsānañ-c'āyatanūpagā.|| ||

Yo nu kho Ānanda,||
tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ chaṭṭhā viññāṇa-ṭhiti sabbaso Ākāsanañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma anantaɱ viññāṇa'nti Viññāṇañ-c'āyatanūpagā, yo nu kho Ānanda, tañ ca pajānāti, tassā ca samudayaɱ pajānāti, tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti, tassā ca assādaɱ pajānāti, tassā ca ādīnavaɱ pajānāti, tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti, kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"Tatr'Ānanda, yā'yaɱ sattamā viññāṇa-ṭhiti sabbaso Viññāṇañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma||
'N'atthi kiñci' ti||
Ākiñ caññ'āyatanūpagā.|| ||

Yo nu kho Ānanda, tañ ca pajānāti,||
tassā ca samudayaɱ pajānāti,||
tassā ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassā ca assādaɱ pajānāti,||
tassā ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassā ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tatr'Ānanda, yam idaɱ Asañña-sattāyatanaɱ.|| ||

Yo nu kho Ānanda, tañ ca pajānāti,||
tassa ca samudayaɱ pajānāti,||
tassa ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassa ca assādaɱ pajānāti,||
tassa ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassa ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Tatr'Ānanda, yam idaɱ n'evasaññā-nāsaññāyatanaɱ.|| ||

Yo nu kho Ānanda, tañ ca pajānāti,||
tassa ca samudayaɱ pajānāti,||
tassa ca atthaŋ-gamaɱ pajānāti,||
tassa ca assādaɱ pajānāti,||
tassa ca ādīnavaɱ pajānāti,||
tassa ca nissaraṇaɱ pajānāti,||
kallaɱ nu kho tena tad abhinanditun' ti?|| ||

"No h'etaɱ bhante."|| ||

"Yato kho Ānanda, bhikkhu imāsañ ca||
sattannaɱ viññāṇa-ṭhitinaɱ imesañ ca||
dvinnaɱ āyatanānaɱ samudayañ ca||
atthaŋ-gamañ ca||
assādañ ca||
ādīnavañ ca||
nissaraṇañ ca||
yathā-bhūtaɱ viditvā anupādā vimutto hoti,||
ayaɱ vuccati Ānanda, bhikkhu paññā-vimutto.|| ||

[35][pts][bodh][than][olds] "Aṭṭha kho ime Ānanda vimokkhā.|| ||

Katame aṭṭha?|| ||

Rūpī rūpāni passati.|| ||

Ayaɱ paṭhamo vimokkho.|| ||

Ajjhattaɱ arūpa-saññī bahiddhā rūpāni passati.|| ||

Ayaɱ dutiyo vimokkho.|| ||

[71] Subhan't'eva adhimutto hoti.|| ||

Ayaɱ tatiyo vimokkho.|| ||

Sabbaso rūpa-saññānaɱ samati-k-kamā paṭigha-saññānaɱ atthaŋ-gamā nānatta-saññānaɱ amanasi-kārā||
'Ananto ākāso' ti||
Ākāsanañ-c'āyatanaɱ upasampajja viharati.|| ||

Ayaɱ catuttho vimokkho.|| ||

Sabbaso Ākāsanañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma||
'Anantaɱ viññāṇan' ti||
Viññāṇañ-c'āyatanaɱ upasampajja viharati.|| ||

Ayaɱ pañcamo vimokkho.|| ||

Sabbaso Viññāṇañ-c'āyatanaɱ samati-k-kamma||
'N'atthi kiñcī' ti Ākiñcaññ'āyatanaɱ upasampajja viharati.|| ||

Ayaɱ chaṭṭho vimokkho,|| ||

Sabbaso Ākiñcaññ'āyatanaɱ samati-k-kamma n'evasaññā-nāsaññāyatanaɱ upasampajja viharati.|| ||

Ayaɱ sattamo vimokkho.|| ||

Sabbaso n'evasaññā-nāsaññāyatanaɱ samati-k-kamma saññā-vedayita-nirodhaɱ upasampajja viharati.|| ||

Ayaɱ aṭṭhamo vimokkho.|| ||

Ime kho Ānanda, aṭṭha vimokkhā.|| ||

[36][pts][bodh][than][olds] "Yato kho Ānanda,||
bhikkhu ime aṭṭha vimokkhe anulomam pi samāpajjati,||
paṭilomam pi samāpajjati,||
anuloma-paṭilomam pi samāpajjati,||
yatth'icchakaɱ yad'icchakaɱ yāvad'icchakaɱ samāpajjati pi||
vuṭṭhāti pi,||
āsavānañ ca khayā anāsavaɱ ceto-vimuttiɱ||
paññā-vimuttiɱ||
diṭṭhe'va dhamme sayaɱ abhiññā sacchi-katvā upasampajja viharati,||
ayaɱ vuccat Ānanda, bhikkhu ubhato-bhāga-vimutto,||
imāya ca Ānanda ubhato-bhāga-vimuttiyā aññā ubhato-bhāga-vimutti uttarītarā vā paṇītatarā vā n'atthi" ti.|| ||

Idam avoca Bhagavā.|| ||

Attamano āyasmā Ānando Bhagavato bhāsitaɱ abhinandī ti.|| ||

Mahānidānasuttaɱ niṭṭhitaɱ dutiyaɱ.|| ||


Contact:
E-mail
Copyright Statement